Bấy
giờ có Tha Hóa Tự Tại Thiên Vương làm đầu cùng quyến
thuộc tám mươi na do tha chúng trời Tha Hóa Tự Tại thấy
A Tu La nhẫn đến chúng trời Hóa Lạc cúng dường Phật được
thọ ký, họ đều vui mừng hớn hở được vừa lòng khác
miệng đồng lời bạch đức Phật rằng: “Bạch đức Thế
Tôn! Chúng trời Hóa Lạc nói thiệt tế, chúng tôi còn chẳng
thấy thiệt huống là thấy tế. Tại sao? Bạch đức Thế
Tôn! Nếu thấy thiệt mới được nói là thấy tế. Tại sao?
Người ấy hành nơi hai chỗ. Nếu thiện nam tử thiện nữ
nhơn, người ở nơi thừa như vậy, phải vì họ nói hai thứ
pháp ấy. Hai pháp ấy chẳng phải chơn cảnh giới.
Bạch đức
Thế Tôn! Nếu thiện nam tử thiện nữ nhơn ở nơi pháp bất
nhị mà chẳng tin chẳng nhập, dầu người nầy có phát tâm
trông được Bồ đề, phải biết người nầy đi sai đường.
Tại sao? Vì nơi Bồ đề chẳng phải đường đi vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Nếu có chúng sanh cầu Bồ đề, người ấy chẳng
thấy có một pháp được giác ngộ. Tại sao? Vì không có
chút pháp gì có thể được giác ngộ Vô thượng Bồ đề
vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Pháp ấy chẳng phải quá khứ , chẳng phải vị
lai, chẳng phải hiện tại, chẳng phải hữu vi, chảng phải
vô vi, chẳng phải có chẳng phải không, chẳng phải
được hay, chẳng phải được biết, chẳng phải được xả,
chẳng phải được tu, chẳng phải được chứng. Nói là Bồ
đề ấy, pháp đó chẳng cùng pháp đó làm đối trị. Pháp
khác cũng chẳng cùng pháp đó làm đối trị. Tại sao? Pháp
đó chẳng tạp phiền não chẳng rời phiền não, pháp thể
bất khả đắc, vì tánh tự ly vậy.
Pháp nầy
chẳng cùng pháp đó làm đối trị, pháp đó cũng chẳng cùng
pháp nầy làm đối trị. Tại sao? Vì tất cả các pháp đều
lìa tướng vậy. Vì thế nên pháp đó chẳng phải được
biết, được hay, được xả, được tu, được chứng.
Bạch đức
Thế Tôn! Sắc sanh ấy lìa tướng sanh, nó cũng chẳng phải
được biết được hay được xả được tu được chứng.
Thọ tưởng hành và thức cũng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Sắc diệt ấy lìa tướng diệt, nó cũng chẳng phải
được biết được hay được xả được tu được chứng.
Thọ tưởng hành và thức cũng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Quá khứ ấy lìa tướng quá khứ, nó cũng chẵng
phải biết được hay được xả được tu được chứng.
Vị lai và hiện tại cũng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Hữu vi ấy lìa tướng hữu vi, nó cũng chẳng phải
được biết được hay được xả được tu được chứng.
Vô vi ấy củng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Nhu vậy, nhẩn đến được nhiếp nơi ấm, được
nhiếp nơi quá khứ vị lai hiện tại, được nhiếp nơi hữu
vi vô vi, tất cả các pháp ấy đều bất khả đắc. Vì bất
khả đắc nên tất cả pháp ấy chẳng phải được biết
được hay được xả được tu được chứng.
Bạch đức
Thế Tôn! Nếu có thiện nam tử thiện nữ nhơn như vậy vì
cầu Bồ đề phát tâm tu hành, họ đều gọi là người an
trụ Bồ Tátt thừa”.
Tám mươi
na do tha chúng trời Tha Hóa Tự Tại đều nói pháp của mình
đã biết rồi, đồng nói kệ tán thán đức Phật:
“Thế Tôn
khéo nói tận hữu biên
Vĩnh viễn
chẳng thọ thân sáu đạo
Người đời
vô trí sợ sanh tử
Phát tâm
muốn qua bờ sanh tử
Thể các
ấm ấy bất khả đắc
Bởi tánh
tướng ấm vốn tự không
Tất cả
pháp không đều vô tướng
Vì thế
các pháp lìa đối trị
Tự thể
tức không chẳng có vật
Không có
được biết và xả tu
Cũng là
chẳng phải pháp được chứng
Như Lai nói
hữu tức phi hữu
Tướng cầu
Bồ đề bất khả đắc
Các pháp
trợ đạo cũng bất đắc
Lấy tâm
cầu Phật bất khả đắc
Tướng Bồ
Tát tìm cũng chẳng được
Nắm chặc
các tướng hạng ngu si
Bọn họ
trông được ngộ Bồ đề
Cảnh giới
điên đảo chấp lấy tướng
Chẳng phải
đi đúng Bồ đề đạo
Nhập
Phật cảnh giới lìa các tướng
Gọi là
người trí hành đúng pháp
Lìa xa các
tướng và vô tướng
Cũng lìa
nơi không và bất không
Người nầy
ngộ được đạo vô thượng
Chẳng phải
cảnh giới của ngoại đạo
Chẳng phải
Thanh Văn mà biết được
Chẳng phải
Duyên Giác có thể đến
Tâm được
giải thoát tịnh vô cấu
Pháp ấy
La Hán được tương ưng
Và cùng
tất cả Bích Chi Phật
Chẳng phải
cảnh của trí huệ họ
Câu ấy
tâm có tướng chẳng biết
Người tu
thiên không cũng chẳng hiểu
Nếu có
ai hiểu không nói không
Cũng nói
các pháp không tự tánh
Họ thọ
Phật giáo không chê bai
Ðây gọi
là khéo tu không tịch
Ngộ được
đạo Bồ đề khó ngộ
Nơi đó
Phật là chơn Ðạo sư
Khen Phật
Lưỡng Túc Thế Tôn rồi
Liền được
vô lượng các công đức
Hồi hướng
cho tất cả quần sanh
Thành Phật
giác ngộ người chưa ngộ”.
Ðức Phật
biết Thiên Vương và tám muơi na do tha trời Tha Hóa Tự Tại
sanh lòng sâu tin ưa rồi, vì muốn đại chúng thêm lớn thiện
căn nên hiện mỉm cười.
Huệ Mạng
Mã Thắng nói kệ bạch hỏi đức Phật:
“Lưỡng
Túc Thế Tôn hiện mỉm cười
Vì biết
Tha Hóa tin sâu vậy
Phật chưa
tuyên nói nhơn duyên cười
Ngưỡng
mong Như Lai giải thích cho
Ðại Thánh
hôm nay chẳng không nhơn
Mà hiện
tướng mỉm cười hi hữu
Mong Phật
nói rõ duyên cớ ấy
Dứt trừ
nghi hoặc cho đại chúng
Vì thấy
Thế Tôn hiện mỉm cười
Nên nay chúng
hội đều hoài nghi
Ðấng thương
mến tất cả thế gian
Ngưỡng
mong giải bày nói rành rẽ
Chúng hội
thảy đều trái sanh tử
Hiệp chưởng
cung kính cầu Niết bàn
Với cớ
Phật cười đều hoài nghi
Ðấng Vô
Ngại Thuyết xin trừ dứt
Ðại
chúng đều tin pháp của Phật
Tâm được
hiểu ro’ lìa thủ trước
Ðều có
tâm tin sâu tôn trọng
Lành thay
Mâu Ni xin nói rõ
Dũng mãnh
tinh tấn nơi Phật pháp
Lìa xa lưới
nghi lên đường thánh
Tất cả
chư Phật đi đường nầy
Vì thế
xin trừ nghi cho chúng”.
Ðức Thế
Tôn nói kệ đáp Mã Thắng Tỳ Kheo:
“Ông vì
lợi ích cho đại chúng
Nói kệ
hỏi Phật thiệt phải thời
Ðầy đủ
biện tài có xảo tiện
Mới hay
hỏi được nghĩa mỉm cười
Do hỏi Như
Lai tướng mỉm cười
Chắc sẽ
lợi ích vô lượng chúng
Do tất cả
các chúng hội
Ðều được
an trụ thắng Bồ đề
Biết chúng
Tha Hóa tin sâu rồi
Nên Phật
mới hiện tướng cười sáng
Tất cả
tùy thuận Như Lai giáo
Vì cầu
Bồ đề tu diệu hạnh
Quan sát
thế pháp lìa các tướng
Như
thấy dương diệm chẳng chơn thiệt
Người ngu
thấy diệm cho là nưuớc
Muốn cầu
Bồ đề chớ đồng họ
Phàm phu
thủ tướng tham cảnh vui
Vô trí thường
sợ nơi vô tướng
Người ngu
chấp tướng bỏ chánh lộ
Lìa tướng
thì được diệu Bồ đề
Vọng tưởng
tư lương pháp hư ngụy
Theo pháp
phân biệt liền bị trói
Người trí
thấy tướng thảy đều không
Ðược đà
la ni thượng tịch diệt
Phàm phu
chấp tướng trụ ác tâm
Họ đều
vô trí đọa lục đạo
Luân hồi
sanh tử bị nhiều khổ
Vì họ ngu
si chấp tướng vậy
Chúng sanh
trước tướng thấy các ấm
Phật và
Bồ đề cùng Bồ Tát
Người trí
lìa tướng thấy không rồi
Hay được
Bồ đề đại Vô thượng
Những kẽ
chấp tướng tăng phiền não
Hay quán
vô tướng trừ kiết sử
Nói là kiết
sử tức là tướng
Quán kiết
vô tướng liền dứt trừ
Nếu
người cầu đạo mà phân biệt
Phân biệt
nơi đạo là chướng ngại
Người trí
dầu là hành nơi dục
Dục ấy
tức là vô tướng hành
Các pháp
không thể bất khả đắc
Phân biệt
các pháp nói là không
Nếu lìa
phân biệt được vô tướng
Ðó là Bồ
đề không còn khác
Nghe nơi
Thiện Thệ nói lời ấy
Ðại chúng
trừ nghi được vô úy
Ðảnh thọ
lấy pháp Mâu Ni nói
Như người
đầu đội hoa chiêm bặc
Chúng trời
Tha Hóa được vô úy
Cúng dường
nơi Phật rất hơn hết
Họ biết
các pháp cảnh giới Phật
Sẽ làm
thế gian đại Ðạo Sư ».