Bấy
giờ có năm mươi tám ngàn vạn trời Quang Âm thấy A Tu La
nhẫn đến chư Phạm Thiên cúng dường Phật được thọ ký,
họ đều vui mừng hớn hở vừa lòng. Họ trịch y vai hữu,
gối hữu chấm đất chắp tay lễ Phật cung kính bạch đức
Phật rằng: “ Bạch Ðức Thế Tôn! Có tam muội tên chiếu
diệu tất cả pháp. Nếu đại Bồ Tát học tam muội nầy
thì được quang minh trong tất cả pháp được chứng nhập
pháp môn Bồ Tát tạng. Ðại Bồ Tát hiểu biết rõ rồi thì
được vô biên biện tài, vô ngại biện tài, tương tục biện
tài, nhiều thứ biện tài, mỹ diệu biện tài, chơn thiện
biện tài, tương ưng biện tài, giải thoát biện tài, vi tế
biện tài, bất cộng biện tài, thậm thâm biện tài, nhẫn
đến được biện tài của Như Lai.
Bạch đức
Thế Tôn! Những gì là chiếu diệu nhứt thiết pháp tam muội?
Bồ Tát nhập pháp môn nầy niệm các giác quán biết tất
cả pháp không giác lìa giác, pháp không giác ấy khắp tất
cả chỗ, không một pháp nào là hay giác sát. Tại sao? Vì
tánh tự lìa vậy. Nếu pháp không tánh thì làm sao hay giác
được. Biết tất cả pháp không giác tri rồi nhập vào môn
chữ A được biện tài trên. Bồ Tát ấy nhập môn chữ A
rồi được vô biên biện tài, chữ A vô biên, chữ A chẳng
phải phổ biến, chữ A vô tác, chữ A chẳng phải hữu vi,
chữ A chẳng phải thành tựu, chữ A không phải sự, chữ
A không sở y, chữ A không động chuyễn, chữ A chẳng phải
lược, chữ A chẳng phải quảng, chữ A chẳng phải phân biệt,
chữ A chẳng phải các sự thành, chữ A chẳng xuyên qua được,
chữ A chẳng phải sắc, chữ A chẳng hiển thị được, chữ
A chẳng xem được, chữ A không ai thấy được, chữ A chẳng
suy nghĩ được, chữ A tánh bất định, chữ A chẳng phải
bị biết, chữ A chẳng phải hay biết, chữ A chẳng lường
được, chữ A chẳng tự hiển thị được, chữ A chẳng hiển
thị được cái khác, chữ A chẳng phải tư nghị, chữ A chẳng
đi, chữ A chẳng đến, chữ A chẳng phải gần, chữ A chẳng
phải xa, chữ A chẳng phải ngôn thuyết, chữ A chẳng
phải là pháp có thể nói được, chữ A chẳng phải danh,
chữ A chẳng phải dụng, chữ A chẳng phải hiện tiền, chữ
A chẳng phải che ngăn, chữ A chẳng phải di chuyễn, chữ A
chẳng cải đổi được, chữ A chẳng phải sai biệt, chữ
A không hai, chữ A chẳng phải sanh, chữ A chẳng phải hư vọng,
chữ A chẳng phải chơn thiệt, chữ A bất khả thuyết, chữ
A chẳng phải sanh diệt, chữ A chẳng phải thanh tịnh. Chữ
A chẳng phải pháp bị tịnh, chữ A chẳng phải chấp trì,
chữ A chẳng phải nhiếp lấy cái khác, chữ A chẳng phải
vứt bỏ, chữ A chẳng phải vì pháp khác mà làm, chữ A chẳng
làm pháp khác, chữ A chẳng sanh, chữ A chẳng diệt, chữ A
chẳng hay sanh pháp khác, chữ A chẳng hay diệt pháp khác, chữ
A chẳng phải sanh chẳng sanh, chữ A chẳng làm sanh nhơn cho
pháp sanh cũng chẳng làm duyên bất sanh, chữ A chẳng phải
y tựa, chữ A chẳng phải giả chẳng giả, chữ A chẳng phải
từ chẳng từ , chữ A chẳng phải hứa chẳng hứa, chữ A
chẳng phải khả đắc bất khả đắc, chữ A chẳng phải
không bất không, chữ A chẳng phải phân biệt bất phân biệt,
chữ A chẳng phải tướng bất tướng, chữ A chẳng phải
nguyện bất nguyện.
Bạch đức
Thế Tôn! Các pháp đều là tướng như vậy đó là vô
tướng. Các pháp đều đồng một thiệt đó là vô thiệt,
đều đồng một lý thú đó là vô lý thú, đều đồng một
nhập đó là vô nhập, đều đồng một giả đó là vô giả,
đều đồng một dụng đó là vô dụng, đều đồng một thuyết
đó là vô thuyết.
Bạch đức
Thế Tôn! Tất cả các pháp vô khởi, vì bất khả đắc vậy.
Các pháp chẳng phải có, vì không có vậy. Các pháp vô sanh,
vì chẳng sanh vậy. Các pháp vô diệt , vì chẳng diệt vậy.
Là pháp vô vi, vì không có tạo tác vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Tất cả các pháp đều đồng nhứt như, phải biết
như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Những pháp bất sanh ấy, thế nào biết được sự
dụng của pháp ấy.
Thí như có
người tác động trong chiêm bao, phải biết các pháp cũng
như vậy. Tại sao?
Vì sự tác
động trong chiêm bao chẳng sanh chẳng khởi cũng chẳng phải
có vậy. Chiêm bao dầu chẳng thiệt, mà chẳng phải không
giả danh nói là có chiêm bao làm. Tất cả các pháp cũng đều
như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Thí như tiếng vang chỉ có giả danh. Các pháp chỉ
giả danh cũng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Dụ như người ảo chỉ là giả danh. Phải biết
các pháp cũng chỉ là giả danh như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Thí như dương diệm chỉ là giả danh. Các pháp giả
danh cũng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Như tượng trong gương chỉ có danh dụng. Phải biết
các pháp cũng như vậy.
Bạch đức
Thế Tôn! Vì vui đẹp kẻ phàm ngu mà nói có sự chiêm bao,
sự việc trong chiêm bao đều chẳng phải chơn thiệt, vang
ảo diệm ảnh cũng đều như vậy, chỉ có giả danh đều
không có sự thiệt .
Bạch đức
Thế Tôn! Chúng tôi hiểu biết nghĩa ý những pháp được
Như Lai tuyên nói”.
Chúng trời
Quang Âm nói kệ tán thán đức Phật:
“Thế Tôn
khéo biết pháp nghĩa nầy
Và vô biên
những thứ pháp khác
Như Lai có
những hàng Phật tử
Ðược tiền
của cha thường du hí
Người đời
ít trí chẳng vào được
Vì luôn
có tâm chấp ngã vậy
Mười phương
tâm ngã chẵng thễ được
Ngã thễ
bổn lai tánh tự không
Như dương
diệm chẳng phải thiệt nước
Ngu si thấy
nắng tưởng là nước
Ðều do
vô trí sanh mê lầm
Hư vọng
điên đảo chấp ngã nhơn
Họ mê lầm
lời dạy của Phật
Nên họ
chẳng hiểu nghĩa thú sâu
Phàm phu
tâm thức như nắng nước
Chẳng thể
biết được nghĩa các ấm
Lòng ưa
sanh tử dính tên độc
Các căn
bị dòng nước mạnh cuốn
Ðó đều
cứu cánh không tự tánh
Vì si che
lấp vọng thọ khổ
Họ đều
mất trí lòng mê loạn
Ở trong
các khổ sanh tưởng vui
Tâm thường
điên đảo thuận ba độc
Các phiền
não ấy rất đáng sợ
Tham dục
sân khuể và ngu si
Các kiết
sử nầy thường theo dõi
Ham thọ
vui nên sanh khát ái
Ngu si chẳng
biết nên thọ khổ
Vô trí tùy
thuận các phiền não
Như người
ngu cõng kẻ thù đi
Nghe pháp
môn không của Phật dạy
Lại sợ
pháp không mất giải thoát
Như người
khiếp sợ tay cầm dao
Lẽ ra an
ổn lại sanh sợ
Thế Tôn
đại trí chỗ thuyết pháp
Ðó là môn
chữ A vi diệu
Hay sanh trí
huệ thắng chơn thiệt
Dường như
đất bằng mọc cây lớn
Hàng phục
ma oán vô lượng chúng
Hay ngộ
Bồ đề diệu an ổn
Dùng thuyền
bè lớn bát chánh kia
Nơi biển
sanh tử độ quần sanh
Bao nhiêu
Phật tử của Thế Tôn
Biết rõ
giáo pháp của Như Lai
Chóng diệt
phiền não các oán địch
Mau chứng
Vô thượng đại Bồ đề
Ðã tự
giải thoát lìa tâm độc
Thấy các
kẻ độc cho thuốc trí
Ðược đến
cứu cánh quả bỉ ngạn
Ðược chỗ
vô vi rất an vui
Tất cả
các pháp thảy đều không
Những thế
ngoại luận vọng phân biệt
Người sáng
bỏ ác lên đường chánh
Ðều do
bổn lai tu học lâu
Lòng không
chấp trước tức giải thoát
Các pháp
thể tánh tự như vậy
Người hay
biết rõ được như vậy
Thành Phật
đại lực na la diên
Không có
trói buộc không ai trói
Các pháp
tánh không đều cũng không
Chơn như
tịch diệt và phi như
Chẳng phải
cấu uế chẳng phải tịnh
Phiền não
vô tướng cũng không đoạn
Bởi nó
bổn lai tánh tự không
Biết pháp
chơn thiệt được như vậy
Người ấy
sẽ được Nhứt thiết trí
Tự chứng
giải thoát lại độ người
Tất cả
chẳng sanh cũng chẳng diệt
Thế gian
Trời Người đều mê hoặc
Như cầm
thú kia thấy nắng nước
Hư vọng
phân biệt sanh thèm khát
Tưởng thấy
nam nữ thọ khổ não
Do nhiều
thứ nghiệp sanh các loài
Do tâm gây
tạo mà sai khác
Chúng tôi
hiểu Phật pháp như vậy
Là diệu
cảnh giới của Như Lai
Thế nên
Như Lai tâm điều phục
Các căn
tịch tĩnh hay nhẫn nhục
Thế Tôn
như pháp được cúng dường
Thanh tịnh
vô cấu hết ô uế
Ðầy đủ
công đức lìa tối tăm
Chỉ Phật
hay làm mắt ba cõi
Nay tôi khen
Phật chỗ được phước
Chỉ có
đại Ðạo Sư xuất thế
Thế Tôn
Lưỡng Túc khối công đức
Biết được
quả báo chúng tôi được
Dùng thắng
thiện căn vi diệu nầy
Hồi thí
tất cả các quần sanh
Nguyện họ
ở nơi đời vị lai
Ðều được
thành tựu Nhứt thiết trí”.
Ðức Thế
Tôn biết chúng trời Quang Âm thâm tâm tin ưa rồi, và biết
họ tu hành biện tài đầy đủ, muốn khiến công đức thiện
căn của đại chúng lại sẽ lần lần thắng tấn tăng trưởng,
đức Phật liền hiện tướng mỉm cười.
Huệ Mạng
Mã Thắng Tỳ Kheo nói kệ bạch hỏi Ðức Phật:
“Ðại bi
Thiện Thệ chẳng không nhơn
Mà hiện
tướng cười rất hi hữu
Vô Thượng
Sĩ hay lợi ích đời
Chánh giác
trí huệ siêu quần sanh
Lưỡng túc
Thế Tôn khối công đức
Thương xót
chúng sanh xin tuyên nói
Vì ai mà
hiện mỉm cười ấy
Phóng sáng
thù thắng hiển thế gian
Tất cả
chúng sanh nếu được nghe
Tâm ý quyết
định sẽ rất mừng
Tu hành nghiệp
lành chứng quả Phật
Ðược lìa
sanh tử đến Niết bàn
Các chúng
Trời Người thế gian nầy
Bị sanh
tử khổ não bức bách
Xin độ
quần sanh thoát biển khổ
Diễn nói
bát chánh thuyền bè lớn
Chúng đây
được nghe Ðại Tiên nói
Ðủ tám
công đức đạo tối thắng
Nơi đây
thế gian sanh mừng rỡ
Ưa tu nghiệp
lành nguyện thành Phật
Dũng mãnh
tinh tấn có sức lớn
Nội tâm
thanh tịnh lìa lưới nghi
Sẽ truyền
pháp của Như Lai nói
Là chơn
Phật tử thọ thánh giáo
Chúng hội
tại đây không nghĩ khác
Một lòng
chiêm ngưỡng đại Cù Ðàm
Xin Phật
nói bày sự thợ ký
Cho chúng
quyết đoán lòng nghi hoặc
Chắp tay
cung kính chánh ý niệm
Thảy đều
mong miốn được lắng nghe
Lành thay
xin nói vị cam lồ
Những người
khát pháp sẽ được uống
Tất cả
đại chúng tại hội nầy
Lòng sạch
ưa mến thắng công đức
Chiêm ngưỡng
Phật nhan rất thù thắng
Dường như
trẻ thơ nhìn mặt mẹ
Ðại huệ
xin thọ ký chúng trời
Giải bày
nhơn duyên Phật mỉm cười
Ðược nghe
Như Lai thọ ký rồi
Thế gian
sẽ được lợi ích lớn
Ai ở nơi
Phật thêm căn lành
Và đã phát
nguyện được đầy đủ
Ðược tạng
công đức thắng vi diệu
Nay tôi muốn
nghe họ thọ ký
Ðại chúng
chắc sanh lòng mừng vui
Vì được
nghe Phật nói thọ ký
Quyết định
sẽ đủ sức niệm huệ
Và được
tu hành tam muội định”.
Ðức Thế
Tôn nói kệ đáp Huệ Mạng Mã Thắng:
“Lành thay
việc hỏi của Mã Thắng
Biện tài
ứng cơ nay đúng lúc
Ðây là
thần thông của Như Lai
Do đó nay
ông sanh trí huệ
Vì lợi
ích đời nên thêm biện
Vì thế
nay ông hay hỏi Phật
Nay Phật
vì họ nói thọ ký
Lặng bặt
các căn nhứt tâm nghe
Chúng trời
Quang Âm huệ thù thắng
Quá khứ
đã cúng vô lượng Phật
Thấy thế
gian nầy không ai cứu
Phát tâm
rộng lớn muốn làm Phật
Tu trị thiệt
hạnh chơn vi diệu
Quyết định
sẽ thành Nhứt thiết trí
Vì các chúng
sanh cầu Phật đạo
Như mê lạc
đường dạy đường chánh
Ðược nghe
Thế Tôn dạy như vậy
Tiếng Phật
tối thắng không ngang bằnng
Người trí
huệ ưa Phật công đức
Quyết được
cứu cánh đến bờ kia
Họ có trí
lực biết căn lành
Quyết định
sẽ được Phật Bồ đề
Mừng vui
đã phát Bồ đề nguyện
Như mẹ
sanh trai rất hài lòng
Chúng trời
vì người cầu Bồ đề
Hiển thị
đuường chánh chơn xuất thế
Trong bất
khả thuyết do tha kiếp
Tu tập hạnh
thắng diệu Bồ Tát
Giáo hóa
chúng sanh hơn tinh tú
Ðã an trí
nơi Phật Bồ đề
Ðời sau
đầy đủ Thế Gian Giải
Tự nhiên
thành tựu Nhứt thiết trí
Quốc độ
của họ bất khả thuyết
Thế giới
lớn rộng có trăm ức
Các quốc
độ ấy rất nghiêm tịnh
Vô lượng
nhiều thứ thắng trang nghiêm
Các chúng
sanh trong cõi Phật ấy
Không ba
ác ác đạo và tám nạn
Tất cả
đều phát tâm Bồ đề
Thảy đều
ở bực bất thối chuyễn
Trong quốc
độ các Như Lai ấy
Cũng lại
chẳng có pháp Tiểu thừa
Chúng sanh
thảy đều cầu Phật đạo
Bèn được
thẳng đến bực bất thối
Các chúng
sanh trong quốc độ ấy
Tất cả
thọ mạng đều bằng nhau
Tuổi đến
mười ức hằng sa kiếp
Vì họ được
gặp chư Phật vậy
Nếu dạy
chúng sanh do tha cõi
Ðều được
chứng nhập tiểu Niết bàn
Nếu lại
có người dạỳ một người
Hoặc nam
hay nữ vào Ðại thừa
Phước trước
so sánh khối đức nầy
Toán số
thí dụ chẳng bằng được
Vì thế
người đã ở Ðại thừa
Phải nên
chuyễ dạy cho người khác
Mã Thắng
nên biết vì cớ ấy
Như Lai xuất
thế rất là khó
Như hoa ưu
đàm rất khó gặp
Vô biên
đại trí nói như vậy
Bởi thiện
tri thức trí khéo sâu
Giỏi biết
phương tiện chỉ đường chánh
An ổn vô
thượng thắng Bồ đề
Nếu ai mong
cầu phải thân cận
Từ miệng
Phật nghe lời như vậy
Ðầy đủ
nghĩa vi diệu thậm thâm
Tất cả
đại chúng đều vui mừng
Hớn hở
sung mãn vừa lòng dạ
Do tha chư
Thiên ở hư không
Ðều rải
thiên y bay lần xuống
Ðầy tiếng
mừng khen khắp hư không
Kính lễ
vô thượng đại thần lực
Trí diệu
thanh tịnh độ thế gian
Hay trừ
chúng sanh phiền não nhiệt
Phật nói
cam lộ dứt ba độc
Như thuốc
A Dà Ðà tiêu độc
Ðược nghe
trí huệ dứt kiết sử
Thế gian
mê hoặc nhiều khổ não
Nơi sanh
tử ấy sẽ được thoát
Vì nghe thắng
pháp nơi Phật vậy”.