GIỮ
VỮNG ĐẠO TÂM
Phật
tử chúng ta xưa cũng như nay, thế lực không cần có mà uy
quyền lại càng không màng tới. Trước đây, trong chế độ
Ngô Đình Diệm, vì danh dự của tập thể, của tôn giáo mình,
các đạo hữu với tư cách là công dân đã tận lực vận
động bầu người đại diện để nói lên nguyện vọng của
tôn giáo mình, nhưng vẫn không trúng cử. Vì chính quyền nằm
trong tay những người có thế lực. Do đó, các đạo hữu
đã bị theo dõi, bị đàn áp, bị trả thù, thậm chí cho nghỉ
việc nếu đang làm công chức, hoặc bị đày đi dinh điền.
Trong
các chế độ sau ông Diệm, các đạo hữu cũng đã thực hiện
quyền công dân, cũng chỉ để góp phần vào viêc xây dựng
xứ sở, nhưng vẫn không được như ý. Tuy vậy, các đạo
hữu cũng tin tưởng vào tinh thần cố hữu của các bậc tiền
nhân để lại: Đạo pháp và dân tộc là một.
Đạo
tâm đó của các đạo hữu kiên cố như Kim-cương, không một
thế lực nào có thể làm mai một đi được. Tuy nhiên, có
một số đạo hữu đạo tâm trong nhất thời bị lung lay,
yếu kém, nhưng chúng ta vẫn tin tưởng ở ngày mai tươi sáng
hơn. Dân tộc chúng ta ngay trong thời Bắc thuộc đã đứng
vững, mặc cho thế lực ngoại bang có hùng cường và đang
ở bên lưng chúng ta, nhưng chúng ta vẫn không sợ. Thế thì
hôm nay, nhờ tinh thần Phật giáo, chúng ta cũng tin tưởng
dân tộc chúng ta sẽ đứng vững và mãi mãi đứng vững.
Nhờ tinh thần Phật giáo mà hàng Phật tử chúng ta đã và
sẽ giữ được đạo tâm trước phong ba bão táp, giữ gìn
truyền thống của cha ông đang phụng thờ và bảo trì nó
một cách vững chắc hơn bao giờ hết. Đó là do chúng ta nghĩ
đến Đạo pháp và Dân tộc là một.
Giữ
gìn đạo tâm, chúng ta cố gắng đề phòng, thức tỉnh và
tránh tám thứ gió mà trong kinh Phật nói là tám thứ gió dữ.
Tám thứ gió này khi xâm nhập, nó có thể làm lay chuyển,
làm tiêu tan bao tấm lòng nhân đức, làm nhụt chí khí người
đang làm việc. Tám thứ gió đó là gì? Đó là gió lợi, gió
suy, gió huỷ, gió dữ, gió sân, gió cơ, gió đắc và gió thất?
1.
Thế nào là gió Lợi? Ở đời thường thấy lợi thì ham,
mà ham lợi thì quên nghĩa, nên khi gió lợi tới thì làm cho
đạo tâm nhiều người xìu xuống.
2.
Thế nào là gió Suy? Trong cuộc sống, khi đang thịnh thì vui
vẻ, đến khi gặp suy thì lòng dạ bủn rủn, ý chí hoang mang,
mất tinh thần. Đạo tâm trước ngọn gió suy của một số
đạo hữu khi nó thổi tới, đạo tâm đang mạnh bỗng xìu
xuống.
3.
Thế nào là gió Hủy? Gió hủy tức là sự chê bai sau lưng,
khi nghe ai chê mình, nói xấu mình thì tay chân bủn rủn, nhụt
chí. Đạo tâm của người ấy trước ngọn gió hủy khi nó
ập tới sẽ bị mất tinh thần, giao động.
4.
Thế nào là gió Dữ? Tức là khen mình, chê người, có danh
lợi, tiền bạc thì chạy theo, sẵn sàng đạp đổ người
khác để đạt địa vị, tham lam danh huyễn của thế gian
mà quên mất tình nghĩa anh em, bè bạn, mất luôn đạo tâm
làm người.
5.
Thế nào là gió Sân? Tức là sự khen ngợi trước mặt. Có
khen ngợi thì hăng lên, không khen ngợi thì xìu xuống. Hăng
lên cũng chỉ vì danh huyễn bề ngoài, không khen thì buồn
bả, ủ rũ và đạo tâm không vững sẽ bị giảm sút.
6.
Thế nào là gió Cơ? Tức là sự chê bai. Các đạo hữu đang
tu tập và Phật sự rất siêng năng, bỗng gặp một người
tiểu tâm chê mình một chút, tức thời mình nổi lên tự
ái, bỏ chùa không thèm đến nữa, gặp thầy, gặp bè bạn
không thèm chào, như vậy đạo tâm đã bị lung lay.
7.
Thế nào là gió Đắc? Bình thường thì Phật sự tinh tấn,
đến khi gặp một mối lợi, mối danh thì tức khắc quên
Phật quên chùa.
8.
Thế nào là gió Thất? Tức là thối thất chí khí. Lại cũng
có trường hợp khi đang sinh sống làm ăn bình thường, đi
chùa lễ Phật tụng kinh siêng năng lắm. Nhưng bỗng gặp phải
trong nhà con thi rớt, làm ăn thua lỗ, làm ruộng mất mùa,
ốm đau bệnh tật liên miên thì sinh ra nhụt chí, mất inh
thần, bỏ đạo bỏ chùa; thậm chí bàn thờ Phật không thắp
hương, kinh không thèm tụng nữa, đạo tâm sa sút.
Đây
là tám ngọn gió nguy hiểm. Tám ngọn gió này khi thổi tới
ai, liền làm cho tâm hồn người đó phồng lên, xẹp xuống,
tựa như cơn sóng nhấp nhô, tâm hồn bị chao đảo khó đứng
yên. Nếu đạo tâm của chúng ta không vững thì khi ngọn gió
đó thổi tới, rồi cũng nhấp nhô như thế, thì đó là một
thứ đạo tâm mong manh như mây nổ, bèo trôi, không bền vững
chút nào hết.
Là
Phật tử, chúng ta khi đã biết tám ngọn gió nguy hiểm đó,
muốn giữ đạo tâm mình cho vững, thì phải cố gắng tránh
tám ngọn gió này, đứng cho nó thổi vào. Muốn giữ vững
thì dù gặp lợi suy, khen chê... mặc kệ, đạo tâm vẫn giữ
vững, không phải vì khen mới có đạo tâm, không phải vì
trúng số độc đắc mà đến chùa. Thất cũng thế, không
phải vì thi rớt, mất mùa mà bỏ đạo, bỏ Phật, bỏ kinh
không tụng... Vượt lên các hoàn cảnh đó thì mới gọi là
giữ đạo tâm.
Là
Phật tử, chúng ta cố gắng đừng để cho tám ngọn gió đó
lay động làm cho chao đảo, mất đạo tâm. Khi giữ vững đạo
tâm, tức nhiên chúng ta mới vững bước trên đường hành
đạo. Đạo có hành, chúng ta mới được lợi lạc, lợi lạc
cho bản thân, cho gia đình, cho xã hội nhân quần, cho xứ sở
vậy.
(1967)
