Hạnh Phúc Trong Chánh Niệm

17/01/201312:00 SA(Xem: 45614)
Hạnh Phúc Trong Chánh Niệm

HẠNH PHÚC TRONG CHÁNH NIỆM
Nguyễn Thượng Chánh & Nguyễn Ngọc Lan

Phàm ở đời, ai ai cũng đều muốn mình có được nhiều điều tốt lành cũng như nhiều tiền nhiều bạc, mà càng nhiều chừng nào thì càng tốt vàcàng sướng chừng đó, phải không các bạn?

Bởi vậy cho nên, hễ gặp nhau vào những dịp lễ lớn như Tết, thì người ta hay chúc chonhau những câu như:“an khang thịnh vượng”, “tấn tài tấn lộc”,“làm ăn phát tài”, “tiền vô như nước ra như keo” vân vân.

Tóm lại trong chúng ta, ai cũng đều mong muốn có được cuộc sống thật sự hạnh-phúc!

***

Hạnh phúc là cái chi chi?

Rất khó định nghĩa được hạnh phúc là gì.

Tùy theo mỗi tôn giáo, mỗi quan điểm triết học, mỗi nghệ sĩ hay thi sĩ, mỗi nhà xã hội học hay nhà tâm lý học và cũng tùy theo sự suy nghĩ của mỗi cá nhânhạnh phúc được định nghĩa và diễn giải theo nhiều kiểu cách khác nhau.

Theo định nghĩa của tự điển Petit Robert, hạnh phúc là một trạng thái của ý thức hoàn toàn sung mãn (un état de conscience pleinement satisfaite).

Thỏa mãn mọi nhu cầu

Dù ở bất cứ thời đại nào hay dù ở bất kỳ văn hóa nào, thì một vài yếu tố cho thấy nó đã đóng một vai trò chủ yếu trong việc đưa con người đến bến bờ hạnh phúc.

Nó, đóchính là sự sung-mãn của các nhu cầu căn bản về vật chất lẫn về tinh thần nghĩa là một trạng-thái đã đạt được những khát vọng mà con người hằng mong đợi trong đời.

Có nhiều loại hạnh phúc

Hạnh phúc có phải là một tập hợp của những niềm vui (plaisir)nho nhỏ hằng ngày hay là một trạng thái tinh thần vĩnh cửu?

Tiền tài, danh vọng, quyền thế, vợ đẹp con khôn cùng với sức khỏe đều là những yếu tố cần thiết, nhưng chưa phải là những điều kiện ắt có và đủ để tạo được hạnh phúc thật sự theo đúng nghĩa của nó.

Một loại hạnh phúc khác hay còn có thể gọi là hạnh phúc hướng thượng, ý nói đến một trạng thái tự mãn có được khi mình làm một việc gì hay, một việc gì tốt đúng với lương tâmlý trí của mình, thí dụ như mình giúp ích dù bằng cách gián tiếp hay trực tiếp được cho người nào đó trong tinh thần bất vụ lợi và không màng đến việc được người trả ơn hay nhớ tới...

Vậy, có khi nào bạn tự hỏi mình thật sự có được hạnh phúc hay chưa?

hanhphuc-001Tiền bạc có đem lại hạnh phúc hay không?

Thoạt nhìn, thì tiền bạc gắn liền một cách mật thiết với hạnh phúc…

Nhưng trong thực tế có biết bao nhiêu là kẻ giàu có lắm tiền lắm bạc nhưng vẫn phải triền miên lo nghĩđối phó hết việc nầy đến việc kia và tinh thần lúc nào cũng bị căng thẳng bất an...

Bên cạnh những người quá giàu thì cũng có rất nhiều kẻ nghèo khó tận mạng, nghèo rớt mồng tơi, ăn không đủ no, mặc không đủ ấm, bệnh hoạn không thuốc chữa, cùng với trăm ngàn cái khổ chớ chẳng phải sung sướng gì...

Vậy, có thể nói:

Tiền bạc chỉ là điều kiện CẦN chớ chưa phải ĐỦ để có được hạnh phúc thật sự!

Tiền là chìa khoá của hạnh phúc thật sự? (Internet)

Chung qui cũng chỉ do cáchmàchúng ta suy nghĩ “thế nào là hạnh phúc” mà thôi!

Nhưng dù sao đi nữa, nếu vừa có tiền rủng rỉnh vừa có sức khỏe sung mãn, thì vẫn sướng hơn là vừa nghèo mạt rệp lại còn vừa bị bệnh hoạn triền miên nữa.

Cái giá của hạnh phúc: lợi tức gia đình (vợ+chồng) 75.000$/một năm?

Vài năm trước đây, vào đầu Sept/2010,tạp chí Proceeding of The National Academy of Sciences có đăng bài khảo cứu của giáo sư Daniel Kahneman và Angus Deaton thuộc Đại học Princeton Hoa Kỳ về vấn đề là: “có bao nhiêu tiền mới có được hạnh phúc”.

Giáo sư Daniel Kahneman chuyên về tâm lý học và kinh tế. Ông ta đã doạt giải Nobel về kinh tế năm 2002 (Nobel Memorial Prize in Economic Sciences).

Câu trả lời là muốn có được hạnh phúc thì phải có lợi tức gia đình đúng 75.000$/năm!

Lẽ dĩ nhiên theo điều kiện cuộc sống của người Hoa Kỳ cũng như các tiêu chuẩn được ấn định trong khảo cứu nói trên.

Lợi tức càng thấp hơn 75.000$/năm chừng nào thì chắc chắn là càng khổ chừng đó.

Còn trên mức 75.000$/năm thì quả thật họ cảm nhận cóđược một tâm trạng của người thành công trong cuộc sống…Họ có thể có một cuộc sống tốt đẹp hơn về phương diện vật chất, nhưng về khía cạnh hạnh phúc hằng ngày cũng không có tăng theo bao nhiêu, vì đôi khi họ còn phải chịu nhiều áp lực, nhiều stress, nhiều lo nghĩ, nhiều đối phó nầy nọ lắm chớ hổng có sướng ích gì đâu (?).

Đó là kết quả khảo cứu của đại học Princeton.

Khảo cứu trên của đại học Princeton đã căn cứ vào kết quả thăm dò 450.000 người Hoa Kỳ năm 2008 và 2009 về lợi tức gia đình hàng năm của họ cũng như tình trạng tinh thần trước ngày mà họ thật sự cảm nhận được hạnh phúc.

Jenifer Goodwin. Bloomberg Businessweek.07sept 2010. After $75,000. Money can’t buy day to day happiness(but the more people make, the better they feel about their lives overall, study found)

http://www.businessweek.com/lifestyle/content/healthday/642850.html

Giáo sư Maddux, đồng tác giả trong khảo cứu trên còn nói thêm rằng: 75.000$/năm không phải là một con số mầu nhiệm, đó chỉ là một nghạch mức threshold nếu vượt qua khỏi cũng không làm cho chúng ta có thêm được nhiều hạnh phúc hơn đâu.

Theo thống kê, năm 2008 có 32% gia đình ở Mỹ có lợi tức trêm 75.000$/năm.

Đúng là người Mỹ quá thực tiển,cái gì họ cũng quy ra thành hạnh phúc được hết!

Vậy không biết có ai tình nguyện xin cắt bớt lương từ 100.000$/năm xuống còn 75.000$/năm để bảo đảm có được hạnh phúc theo đúng tinh thần của khảo cứu trên hay không?

Chắc là không có ai…điên màxin tình nguyện để được như vậy cả!

Riêng đối với đa số bà con mình sống tại Hoa Kỳ cũng như tại Canada, tác giảnghĩ rằng một gia đình bốn người với lợi tức gia đình khiêm nhường ít hơn chút đỉnh cũng đã cảm thấy hài lòng lắm rồi với điều kiện đừng bao giở đem mình so sánh với người khác giàu hơn.

Dân gian có câu “khéo ăn thì no, khéo co thì ấm” mà lỵ!

Sức mạnh của đồng tiền

Người gõtìm thấy trên Internet bài thơ hiện đại sau đây nói lên cái sức mạnh của đồng tiền từ cổ chí kim như sau:

«Tiền là Tiên là Phật,
Là sức bật của tuổi trẻ.
sức khỏe của tuổi già,
Là cái đà của danh vọng.
Là cái lọng để che thân,
Là cán cân của công lý
»

Còn người xưa thì lại xác quyết:
«Có tiền mua tiên cũng được» (kể cảtiên nâu tiên nữ hoặc đi tắm tiên ở An Thới hay Phú Quốc)

Anh bạn Nguyễn Bá Hùngở Seattle USA còn bổ túc thêm ý kiến sau đây :

«…Sự thậtphũ phàng, nhưng tôi tương đối đồng ý với các câu ví trên. Nói đến thơ văn hoặc các câu ví về tiền bạc và sự nghèo khó thì tôi thường nghĩ đến mẹ tôi nhiều nhất. Mẹ tôi đã cố gắng tảo tần để nuôi các con trong giai đoạn chống Pháp và Nhật (lúc đó bao nhiêu người bị chết đói vì quân đội Nhật đốt lúa gạo), và sau khi di cư vào miền Nam (nơi tôi ra đời), mẹ tôi vẫn làm việc đầu tắt mặt tối để nuôi chúng tôi. Mẹ tôi hiểu rõ cái giá trị của đồng tiền, và mẹ tôi thường nhắc vài câu ngắn như là: ‘có tiền mua tiên cũng được-đa kim ngân phá luật lệ-‘đồng tiền đi trướcđồng tiền khôn’...»

Dân gian cũng còn lưu truyền lại những đoạn văn như:kẻ có tiền, ăn trên ngồi chốcbầncư náo thị vô nhân vấn,phú tại thâm sơn lắm kẻ tìm

(hai câu sau tạm dịch là:nghèo ở nơi đô thị náo nhiệt cũng không có người thăm viếng, trong khi giàu ở nơi núi non xa thẳm vẫn có nhiều người tìm đến)

Hoặc nguyên cảbài thơ cũng mô tả vềtiền như sau:

“Bạc ác chi mi lắm hỡi tiền,
Mi làm nhân loại hóa ra điên.
Mi tô mặt nạ đen thành trắng,
Mi vẽ nhân tình thẳng hóa xiêng.
Mi xô nhân nghĩa vào một xó,
Mi đạp luân thường ngã rồi nghiêng.
Mi xuôi thế giới đâm nhau mãi,
Bạc ác chi mi lắm hởi tiền.”

(không rõtác giả)

Nhìn chung, chúng ta thấy đồng tiền tự nó có một sức quyến rũ mãnh liệt và một sức mạnh vô song...

Tóm lại, tiền $$$:

- mua chuộc được sự yên ổn hay…an ninh cho chính bản thân;

- bảo đảm được sự an toàn cho người thân;

- bâo đảm sự sung sướng cá nhân và sự thuận lợi trong công việc;

- có tiền là có tất cả;

- vân vânvân vân.

Có bao nhiêu tiền mới đủ?

Ý niệm giàu nghèo cũng rất tương đối, thay đổi tùy theo quan niệm, theo cách nhìn và cách suy nghĩ của mỗi người ở mỗi thời điểm nào đó trong cuộc đời…Thí dụ như hạnh phúc khi đãđược vượt thoát nơi ở bất an; hạnh phúc khi có được tự do; hạnh phúc khi có công ăn việc làm ổn định; hạnh phúc khi đã chu toàn xong bổn phận; hạnh phúc khi có được sức khoẻ tốt; hạnh phúc khi được sống an ổn đến cuối đời; vân vânvân vân

Nhưng thông thường thì hạnh phúc được đánh giá qua tiền rừng bạc biển, qua sựgiàu sang, qua khả năng mua sắm…

Có người cho đó chỉ là…cái giàu bên ngoài!

Nếu so với Bill Gates, thì một người Mỹ trung lưu được xem là rất nghèo. Tuy nhiên, nếu nhìn về khía cạnh tiện nghi vật chất và khoa học kỹ thuật của thế kỷ 21 mà người Mỹ trung lưu đóđang thụ hưởng trong đời sống hằng ngày, thì có thể nói rằng anh ta còn giàu hơn cả tổng thống George Washington cách đây 230 năm về trước (vì còn nghèo về khoa học kỹ thuật…)

Đây cũng chỉ là một cách nhìn, một cách nói mà thôi!

Không có gì là vĩnh cửu cả!

Tổng chỉ số hạnh phúc quốc gia là gì?

(Gross national Happiness-GNH)

Người ta cho rằng Bhutan, một quốc gia nhỏ bé với 46.500 km2, nằm kếbên Tây Tạng trên dãy Hy Mã Lạp Sơn làlà một xứhạnh phúc nhứt thế giới(?)

Nên biết rằng với trên 700.000 dân,Bhutan rất nghèo về vật chất nhưng lại có tổng chỉ shạnh phúc quốc giarất cao.

Năm 2010, có 41% trong dân số nói họsống rất hạnh phúc và số còn lại thì cho rằng họ không được mấy hạnh phúc.

Chánh phủ Bhutan cómô hình hạnh phúc rấtrộng rãi theo quanđiểm Phật Giáongược với khái niện hạnh phúc rất hạn hẹp của Tây Phương…

Bhutan là một trong sốít quốc gia còn rừng nguyên vẹn. Họ hạn chế du lịch để bảo vệ các di tích cổ.

Phải chăng Bhutannhờảnh hưởng vào lối sống theo triết lý của Phật Giáo nên người dân họ sống rất hạnh phúc?

hanhphuc-002Cảnh tiêu biểu của nước Bhutan (internet)

“…Vị vua cao quý thứ tư của vương quốc Bhutan là người đầu tiên đưa ra ý tưởng về "Tổng chỉ số hạnh phúc quốc gia" - Gross National Happiness (GNH). Theo Ngài, chỉ số này đánh giá sự thịnh vượng của quốc gia một cách toàn diện hơn so với "Chỉ số hàng hóa quốc gia" - Gross National Products (GNP) và tin rằng sự phát triển tích cực của xã hội loài người chỉ có thể có được khi sự phát triển về mặt vất chất và tinh thần diễn ra song song, vừa bổ sung và thúc đẩy lẫn nhau.

…Thực tập chánh niệm là một trong những công cụ hiệu quả nhất để nuôi dưỡng và làm lớn mạnh những hạt giống đẹp và lành trong tâm thức chúng ta – đây là điều có tính chất quyết định hạnh phúc và sự an vui của chúng ta hơn bất cứ những điều kiện, hoàn cảnh nào từ bên ngoài…

(ngưngtrích-Làng Mai-Chánh niệm là suối nguồn của hạnh phúc)


hanhphuc-003

Quốc gia Bhutan nằm dưới Tây Tạng-Giữa Trung QuốcẤn Độ

Huề vốn: “Biết đủ là đủ”

Ngó lên mình không bằng ai, ngó xuống thì không ai bằng mình

Nhưng nếu ngó ngang thì chắc chắn mình...bằng người ta.

Còn nhà nho Nguyễn Công Trứ quan niệm rằng nhu cầu của con người thì vô chừng không biết sao cho đủ.


Tri túc, đãi túc, tiện túc,hà thời túc,
Tri nhàn, đãi nhàn, tiện nhàn, hà thời nhàn


Tạm dịch là :
“Biết là đủ, cho là đủ, thì nó là đủ,
Biết là nhàn, cho là nhàn, thì nó là nhàn”.

Hình như hai câu nầy sao nó có vẻ huề vốn quá trời!

Hay nói như vậy để tự an ủi mình?

hanhphuc-004

Phải chăng hạnh phúcchỉ làmột cái bóng?

Phải chăng hạnh phúc chỉ là một cái bóng hay một cứucánh để chúng ta cố vươn tới mà thôi!

Hạnh phúcchỉlà một cái bóng? (photo NTC 2011)

Hạnh phúc trong chánh-niệm


hanhphuc-005

Hạnh phúc là sống trong giây phút hiện tại (photo NTC Dec 2012)

…Chánh niệm có nghĩa là ta biết tự nhìn lại mình, quan niệm sống của mình, và ý thức được tính chất toàn vẹn của mỗi giây, mỗi phút trong cuộc sống. Và trên hết, chánh niệm có nghĩa là tiếp xúc được với thực tại, những gì đang xảy ra chung quanh ta’’

(ngưng trích:Chánh niệm là gì-Nguyễn Duy Nhiên-Thuvienhoasen)

Đối diện cùng một nghịch cảnh như nhau, có người thì lo sợ và cảm thấy khổ sở.

Nhưng ngược lại, cũng có người nhìn sự kiện đó một cách dửng dưng bình thản với một thân tâm an lạc.

hanhphuc-006Hạnh-phúc từ bên-trong

Phật Giáo khuyên chúng sanh chớ nên tìm hạnh phúc ở bên ngoài, vì chúng ta sẽ không bao giờ đạt tới được đâu, bởi lý dolòng ham muốn của con ngườivô giới hạn!

Muốn có cái hạnh phúc thật sự thì phải cố gắng quên đi cái bản-ngã, dẹp bớt đi cái ái-dục và tập nhìn vào cái bên-trong-của-chính-mình.

Theo Đức Đạt Lai Lạt Ma, thìtâm-an-lạc chính là chìa khóa của hạnh-phúc.

Hạnh-phúc bắt đầu bằng sự cải-hóa chính bản-thân của mình vậy./.

hanhphuc-007

Nhà sư Matthieu Ricard-Bìa sách

Video:Matthieu Ricard: Plaidoyer pour le bonheur (nói tiếng Pháp 12 phút)

http://www.youtube.com/watch?v=e_ppKpCZy_E

Đọc thêm:

-Nguyễn Thượng Chánh

Tâm an lạc là chìa khóa của hạnh phúc-(Calm mind is key to happiness:Dalai Lama)

http://www.thuvienhoasen.org/D_1-2_2-125_4-15066_5-50_6-5_17-274_14-1_15-1/

Bình thản trong tỉnh thức

http://www.thuvienhoasen.org/D_1-2_2-125_4-10801_5-50_6-1_17-102_14-1_15-1/

Năm điều không thể thay đổi được trong cuộc đờichấp nhận chúng để có hạnh phúc

http://vietbao.com/D_1-2_2-282_4-197115/

Giây phút nhiệm mầu

http://www.thuvienhoasen.org/D_1-2_2-125_4-12704_5-50_6-1_17-102_14-1_15-1/

-Làng Mai- GS Hà Vĩnh Thọ/ Chân Đại Tuệ-Chánh niệm là suối nguồn của hạnh phúc.

http://langmai.org/cong-tam-quan/wake-up/chanh-niem-la-suoi-nguon-cua-hanh-phuc

Montreal, Jan 17, 2013


Tạo bài viết
18/12/2015(Xem: 10720)
16/01/2016(Xem: 8348)
Nhằm tạo một cơ hội sinh hoạt chung để chia sẻ, truyền lửa cho nhau, và thảo luận một số đề tài liên quan đến công việc Hoằng pháp, Giáo dục, Văn học Nghệ thuật, Phật Giáo, và Ra Mắt Sách chung, một buổi sinh hoạt CÓ MẶT CHO NHAU 2 sẽ được tổ chức tại Tully Community Branch Library, 880 Tully Rd. San Jose, CA 95111, vào lúc 2:30--5:45 chiều, Thứ Bảy, ngày 19 tháng 10, 2019.
Theo ước tính của Trung tâm nghiên cứu Pew, Phật tử chiếm khoảng 1% dân số trưởng thành ở Hoa Kỳ và khoảng hai phần ba Phật tử Hoa Kỳ là người Mỹ gốc Á. Trong số những người Mỹ gốc Á, 43% là người Mỹ gốc Việt và một phần tư người Mỹ gốc Nhật xác định là Phật tử, phần còn lại là Kitô hữu hoặc không có tôn giáo nào.
Chủ nghĩa bá quyền Đại Hán với âm mưu thôn tính Việt Nam của Trung quốc là chuyện từ nghìn năm và đang tiếp diễn đến ngày nay. Hiện tại chúng đã bao vây trọn vẹn biển Đông và biên giới phía Bắc đang chuẩn bị đưa binh lực tràn qua biên giới để tấn công Việt Nam một lần nữa. Đó là nhận định của nhà phân tích chiến lược David Archibald trong bài viết nhan đề “Advice for Our Vietnamese Friends on China” (Lời Khuyên Gửi Các Bạn Việt Nam Của Tôi về TQ) đăng trên tạp chí American Thinker ngày 27/9/2019. Thực sự Tổ quốc Việt Nam đang lâm nguy, người Phật tử không được quyền rửng rưng, vô cảm, và thờ ơ. Ban biên tập Thư Viện Hoa Sen là những Phật tử đồng thời là con dân của nước Việt nên chúng tôi chưa biết làm gì hơn là truyền đạt thông tin này đến tất cả mọi người dân yêu nước.