Về cảm thọ trung tính (thọ xả)

28/08/20226:06 SA(Xem: 2502)
Về cảm thọ trung tính (thọ xả)

VỀ CẢM THỌ TRUNG TÍNH (THỌ XẢ)
Tỳ Kheo Anālayo
Vô Minh dịch

 

cam tho trung tinhTại Hội nghị chuyên đề Vedanā (cảm thọ, thọ) do Martine Batchelor triệu tập và được tổ chức tại BCBS từ ngày 13 đến ngày 16 tháng 7 năm 2017, bản chất của cảm thọ trung tính là một trong số chủ đề được thảo luận. Trong bài viết này, tôi theo dõi cuộc thảo luận, đặc biệt là câu hỏi về việc liệu các kinh văn ban đầucông nhận cảm thọ trung tính như một phạm trù riêng biệt của chúng hay không.

 

“Cảm thọ” đã trở thành cách diễn đạt tiêu chuẩn của thuật ngữ Pāli vedanā. Bất chấp những gì thuật ngữ tiếng Anh (feeling) truyền đạt, vedanā không đề cập đến “cảm xúc” (emotion). Thay vào đó, vedanā là biểu thị của giai điệu trìu mến, phẩm chất khoái lạc, sắc thái của kinh nghiệm. Điều này có thể là dễ chịu (lạc), đau đớn (khổ), hoặc adukkhamasukha, nghĩa đen là "chẳng khổ, chẳng lạc", cũng được dịch là "vô thưởng vô phạt, vô ký", “xả” hoặc là "trung tính."

Loại adukkhamasukha của giai điệu cảm thọ (ở đây được dịch là "trung tính") bao gồm một phạm vi ở phần giữa của trải nghiệm cảm thọ. Giữa đau đớn và khoái cảm, một khu vực trong giai điệu cảm xúc của trải nghiệm dường như tương đối nhạt nhẽo, và không đau đớn rõ ràng cũng không dễ chịu rõ ràng. Thuật ngữ adukkhamasukha đề cập đến trường hợp này.

Một câu hỏi được đặt ra trong hội nghị chuyên đề là ở mức độ nào thì cảm thọ trung tính thực sự được công nhận là một phạm trù riêng biệt trong kinh văn Phật giáo sơ thời. Ghi nhận rằng điều này không cần thiết phải như vậy dường như dựa trên hai đoạn được tìm thấy trong Bài Kinh Nhiều Cảm Thọ, (Bahuvedanīya-sutta MN 59) và trong Bài Kinh ngắn hơn với các câu hỏi và câu trả lời, Tiểu Kinh Phương Quảng (Cūlavedalla-sutta MN 44,).

 

Nhiều loại cảm thọ

“Kinh Nhiều Cảm Thọ” bắt đầu với sự bất đồng giữa hai đệ tử về bao nhiêu loại cảm thọĐức Phật đã dạy. Người thợ mộc Pañcakaṅga quả quyết rằng Đức Phật dạy hai loại; nhà sư Udāyin tuyên bố rằng Đức Phật đã dạy ba loại. Được Tỳ kheo Ānanda tường trình về sự bất đồng của họ, Đức Phật giải thích rằng Ngài đã dạy các phương thức phân tích cảm thọ khác nhau theo hai loại, ba loại, sáu loại, v.v. Với những kiểu trình bày (pariyāya) khác nhau như vậy, Đức Phật kết luận, đệ tử nào của Ngài nếu chỉ khăng khăng một cách giáo điều vào một hình thức trình bày là không thích hợp.

Đoạn kinh liên quan đến câu hỏi về bản chất của cảm thọ trung tính xảy ra trong câu trả lời của người thợ mộc Pañcakaṅga trước lời đề nghị của Udāyin rằng Đức Phật đã dạy về ba cảm thọ. Pañcakaṅga xác nhận:1

-- Thưa Tôn giả Udayi, Thế Tôn không thuyết ba thọ. Thế Tôn chỉ thuyết hai thọ: lạc thọ, khổ thọ. Thưa Tôn giả, bất khổ bất lạc thọ này, Thế Tôn thuyết là tối thắng lạc đối với vị đã chứng được tịch tịnh.*

Kiểu phát biểu này có thể dễ dàng tạo ra ấn tượng rằng cảm thọ trung tính không thực sự là một phạm trù riêng của nó, vì cuối cùng nó hóa ra là một loại khoái cảm. Trong phần tiếp theo của bài pháp, Đức Phật dường như tán thành tuyên bố này của Pañcakaṅga, nói rằng:2

Lập trường của người thợ mộc Pañcakaga, mà Udayin không đồng ý, thực sự tồn tại.*

Ngay từ cái nhìn đầu tiên, điều này có thể được đọc như thể Đức Phật tán thành ý tưởng rằng thực sự chỉ có hai loại cảm thọ. Tuy nhiên, nghiên cứu kỹ hơn cho thấy điều ngược lại. Đối với câu hỏi trên, Đức Phật đã tuyên bố tương tự về việc Udayin trình bày ba cảm thọ:3

Ānanda, lập trường của Udayin, mà người thợ mộc Pañcakaga không đồng ý, thc s tn ti.*

Điều này cho thấy Pañcakaṅga không đúng trong những gì ông nói, vì ông đã bác bỏ phân tích thành ba loại cảm thọ. Tuy nhiên, đây rõ ràng là một phương thức phân tích hợp lý. Hơn nữa, Đức Phật đã chứng thực kiểu “trình bày” (pariyāya) của cảm thọ như hai loại. Trên thực tế, đây là chủ đề chính của phần còn lại của bài pháp của Ngài, liên quan đến sự tồn tại của các phương thức trình bày (pháp môn) khác nhau và sự cần thiết phải tránh xa sự bám víu giáo điều vào bất kỳ phương thức cụ thể nào. Theo luận giải Pāli, hai loại cảm thọ được Đức Phật dạy là thể xác và tinh thần.4 Như vậy, ít nhất theo quan điểm của chú giải truyền thống, sự phân tích hai loại cảm thọ bởi Đức Phật không liên quan đến các loại cảm thọ dễ chịuđau đớn, nhưng thay vào đó là sự phân biệt giữa các loại thể xác và tinh thần. Trên thực tế, luận thuyết của Pañcakaṅga về phân tích hai loại giai điệu khoái lạc của cảm thọduy nhất, chỉ xảy ra một lần trong các bài kinh văn sơ thời. Phân tích ba loại là tiêu chuẩn được thấy khá nhiều và sự phân biệt giữa cảm thọ về cơ thể và tinh thần cũng tái diễn ở những nơi khác.

Tất nhiên, những lời giải thích được tìm thấy trong truyền thống chú giải Pāli không nhất thiết phải phản ánh chính xác những bài giảng ban đầu. Do đó, việc xác định hai loại cảm thọ là thể xác và tinh thần vẫn chưa giải quyết được vấn đề.

“Kinh Nhiều Cảm Thọ” có một bản dịch tương đương được lưu giữ trong bản dịch tiếng Trung Quốc, đôi chỗ khác với bản Pāli. Ví dụ, thay vì được Ānanda tường trình về cuộc thảo luận, hai người tranh chấp tự đến gặp Đức Phật để giải quyết bất đồng của họ.

Ngoài ra, trong bài Hán tự, Đức Phật không chỉ liệt kê các loại cảm thọ khác nhau mà Ngài đã dạy, mà còn tự mình giải thích những cách trình bày khác nhau này là gì. Bằng cách này, trong khi trong bản Pāli, Ngài chỉ nói rằng Ngài đã dạy hai loại cảm thọ, trong bản tiếng Trung Hoa, Ngài cũng giải thích hai loại này. Lời giải thích này đồng thuận với luận giải Pāli, trong đó hai loại cảm thọ là thể xác và tinh thần:5

Ta đã dạy hai loại cảm thọ theo cách nào? Ta đã dạy cảm thọ thể xáccảm thọ tinh thần; đây được coi là hai cảm thọ.*

Với sự phù hợp của bản chú giải Pāli và bản tiếng Trung Hoa, dù thuộc hai trường phái và dòng truyền thừa khác nhau, có vẻ an toàn để kết luận rằng đây thực sự là cách thích hợp nhất để giải thích sự tham chiếu đến hai cảm thọ.

Xác nhận cuối cùng đến từ một bài kinh trong Kinh Tương Ưng bộ, Kinh Tương Ưng Thọ (Sayutta-nikāya, SN 36.22). Bài kinh đặt ra những thuật ngữ khá giống với kinh Bahuvedanīya, liệt kê các phương thức phân tích cảm thọ khác nhau, bao gồm hai loại và ba loại. Tương tự như bản Hán tự song song với Bahuvedanīya-sutta, bài kinh Sayutta-nikāya này tiếp tục với việc Đức Phật giải thích những loại kinh nghiệm này đề cập đến điều gì. Theo sự giải thích này, sự phân tích thành hai loại thực sự có nghĩa là cảm thọ thể xác và tinh thần:6

Này các Tỳ kheo, hai cảm thọ là gì? Chúng là thể xác và tinh thần; này các Thầy, đây được coi là hai cảm thọ.*

Sự hội tụ của chú giải Pāli, cùng với Hán tự, và một bài kinh Pāli khác ngụ ý rằng trong trường hợp của bài kinh Bahuvedanīya, sự chứng thực của Đức Phật đối với “bài thuyết trình” của Pañcakaṅga phải liên quan đến ý tưởng rằng có hai cảm thọ như vậy. Trên thực tế, trong bản Hán ngữ, Đức Phật thậm chí không tán thành cách trình bày của Pañcakaṅga. Thay vào đó, Ngài trực tiếp chỉ ra rằng Ngài đã dạy những pháp môn khác nhau để phân tích cảm thọ. Điều này không có nghĩa là cảm thọ trung tính như một loại khoái cảm bình yên và cao siêu không tồn tại. Nhưng nếu tất cả những cảm xúc trung tính được nhìn nhận theo cách này, chúng sẽ rất đáng tán dương.

Chiều hướng đạo đức của cảm xúc

Một vấn đề với bài thuyết trình của Pañcakaṅga là nó có thể truyền đạt ấn tượng rằng cảm thọ trung tính, “yên bình” và “cao siêu”, luôn thuộc loại đáng khen ngợi. Một kết luận như vậy sẽ không phù hợp với việc phân tích cảm thọ được tìm thấy trong các bài kinh văn khác. Điều này có thể được thấy, ví dụ, trong Bài giảng tại Kīṭāgiri, Kīāgiri-sutta (MN 70, Kinh Trung bộ 70, Kinh Kīṭāgiri).

Bài giảng này nhân cơ hội một nhóm tu sĩ từ chối tuân theo lời dạy của Đức Phật là không dùng thức ăn vào buổi tối. Đức Phật khiển trách họ về hành vi này và sau đó giải thích rằng những chỉ dẫn của Ngài dựa trên sự hiểu biết sâu sắc của bản thân về những hậu quả đạo đức của cảm thọ. Trong trường hợp của cảm thọ trung tính, Ngài giải thích:7

Khi ai đó cảm thấy một loại cảm thọ trung tính nào đó, trạng thái bất thiện tăng lên và trạng thái lành giảm đi. Khi ai đó cảm thấy một loại cảm thọ trung tính khác, trạng thái bất thiện giảm đi và trạng thái lành mạnh tăng lên.

Đức Phật tiếp tục giải thích rằng đây là lý do tại sao Ngài khuyên nên từ bỏ một số cảm thọ trung tính, cụ thể là những cảm thọ làm tăng các trạng thái bất thiện, và tại sao Ngài lại khen ngợi những cảm thọ trung tính làm tăng các trạng thái lành mạnh.

Bài pháp này phản ánh mối quan tâm về đạo đức tổng quát, có sức lan tỏa trong kinh văn Phật giáo sơ khai. Điều thực sự quan trọng xuyên suốt là sự phân biệt giữa điều gì là thiện và điều gì là bất thiện. Áp dụng sự phân biệt này vào cảm thọ dường như là một nhận thức quyết định của Đức Phật trong quá trình tìm kiếm sự giác ngộ: Điều quan trọng không phải là giai điệu của cảm thọ, mà là những ảnh hưởng về mặt đạo đức của chúng.

Trước khi giác ngộ, Đức Phật đã sống một cuộc sống buông thả như một hoàng tử, theo đuổi những cảm thọ dễ chịu thuộc loại nhục dục. Khi rời khỏi nhà và bắt đầu thực hành khổ hạnh, ngài đã từ bỏ bất kỳ sự ham mê dục lạc nào. Chú giải thường cho rằng chủ nghĩa khổ hạnh đảo ngược cách tiếp cận bình thường đối với cảm thọ. Thay vì theo đuổi khoái cảm và tránh đau đớn, thực hành khổ hạnhxu hướng dựa trên việc theo đuổi nỗi đau và trốn tránh khoái cảm. Cuối cùng, Đức Phật nhận thấy rằng cách tiếp cận này không đưa ra một giải pháp thực sự cho tình trạng khổ đau, luân hồi (sasāra).

Điều cần thiết là một quan điểm đạo đức về cảm thọ thay vì tự gây ra nỗi đau cho bản thân với niềm tin rằng như thế bản thân sẽ được thanh lọc. Thực ra, cần phải tránh một số cảm thọ dễ chịu, cụ thể là những cảm thọ thuộc loại gợi cảm. Nhưng những thứ khác, chẳng hạn như niềm vui của sự thiền định sâu sắc, lại nên được theo đuổi. Sự phân biệt cơ bản này cũng được áp dụng đối với cảm thọ đau đớntrung tính. Nói cách khác, câu hỏi quan trọng là liệu một cảm thọ cụ thể có kích hoạt một khuynh hướng tiềm ẩn (analaya) trong tâm trí hay không.

Các khuynh hướng cơ bản (tùy miên)

Mối quan hệ của cảm thọ với các khuynh hướng cơ bản là một trong số các chủ đề được đưa ra trong Bài giảng ngắn hơn với các câu hỏi và câu trả lời, Tiểu Kinh Phương Quảng (avedalla-sutta MN 44,). Với bài kinh này, tôi xin nói đến đoạn thứ hai được trình bày trong hội nghị chuyên đề tại BCBS liên quan đến việc liệu cảm thọ trung tínhtồn tại như một phạm trù riêng biệt hay không.

Bài pháp này bao gồm một loạt các câu hỏi do cư sĩ Visakha đặt ra cho ni sư Dhammadinnā. Đoạn kinh liên quan tường thuật một trong những lời giải thích được đưa ra bởi vị nữ tu thông thái như sau:8

Này hiền giả Visakha, với cảm thọ dễ chịu (thọ lạc) dai dẳngdễ chịu, và nếu thay đổi là đau đớn. Với cảm thọ đau đớn (thọ khổ) dai dẳngđau đớn, và nếu thay đổi là dễ chịu. Với cảm thọ trung tính, biết là dễ chịu và không biết là đau đớn.**

Người ta có thể tự hỏi phải chăng sự trình bày này không xác nhận giả định rằng cảm thọ trung tính không thực sự tồn tại. Rốt cuộc, khi được biết đến, nó dường như trở nên dễ chịu.

Tuy nhiên, đây dường như không phải là ngụ ý của bài pháp này. Thay vào đó, đoạn kinh này chỉ ra rằng những cảm thọ trung tính cần biết như chúng thực sự là như thế nào, và chính nhận ​​thc đó mới là điều dễ chịu.

Đoạn kinh không chỉ là việc thay đổi một loại cảm thọ này thành một loại cảm thọ khác. Điều này cũng có thể được nhìn thấy với cảm thọ dễ chịu. Sự thay đổi niềm vui gây đau đớn (hoặc ít nhất là “khó chịu”) ngay cả khi sự thay đổi đó chỉ dẫn đến trải nghiệm trung tính. Tuy nhiên, sự thay đổi như vậy sẽ được trải nghiệm là khó chịu; nó không được chào đón. Điều tương tự cũng xảy ra đối với cảm thọ đau đớn, khi mà sự thay đổi sang giai điệu khoái lạc trung tính của trải nghiệm sẽ rất dễ chịu, đơn giản vì cơn đau đã qua.

Trong trường hợp của cảm thọ trung tính, niềm vui đến từ việc biết nó. Về mặt thực tế, chỉ cần có nhận ​​thc về cảm thọ trong giây phút hiện tại có thể trở thành một nguồn vui. Đây là một hình thức khá vi tế của niềm vui có thể được nuôi dưỡng thông qua việc thực hành chánh niệm bền vững.

Cảm thọ trung tính là điểm khởi đầu đặc biệt hữu ích cho việc luyện tập như vậy, do tính chất nhạt nhẽo của nó. Ý thức về hơi thở là một ví dụ điển hình. Thông thường, cảm thọ hít vàothở ra sẽ thuộc về cảm thọ trung tính. Sự trung tính về tình cảm này chính là lý do tại sao hơi thở bình thường thường không được ghi nhận trong tâm trí và tại sao phải cố gắng và luyện tập có chủ đích để nhận thức về nó; hơi thở tự nó đơn giản là không thu hút được sự chú ý của chúng ta. Bằng cách hướng chánh niệm vào hơi thở và giữ nó ở đó một cách nhẹ nhàng, niềm vui và niềm an lạc sẽ phát sinh. Đây không phải là những cảm thọ do chính hơi thở gây ra. Đúng ra, đây là những cảm thọ hạnh phúc do tu tập chánh niệm.

Nếu không có sự hiện diện của chánh niệm, sự nhạt nhẽo của cảm thọ trung tínhxu hướng thúc đẩy việc tìm kiếm một thứ khác kích thích hơn. Tâm trí trở nên buồn chán và muốn điều gì đó thú vị hơn. Đây là điều khiến cho việc không nhận thức cảm thọ trung tính sẽ trở nên đau đớn, hay có lẽ đúng hơn là “khó chịu”, theo nghĩa rằng buồn chán thực sự là một hình thức không hài lòng.

Chính vì lý do này mà ni sư Dhammadinnā liên hệ cảm thọ trung tính với khuynh hướng vô minh tiềm ẩn (si tùy miên). Trong khi cảm thọ dễ chịu liên quan đến xu hướng cơ bản là ham muốn (tham tùy miên) cảm thọ đau đớn (hoặc khó chịu) với xu hướng cơ bản là chán ghét (sân tùy miên), thì khi đối mặt với giai điệu khoái lạc nhạt nhẽo của cảm thọ trung tính, phản ứng trung bình chính xác là điều này: Bỏ qua nó!

Mối quan hệ giữa cảm thọ trung tính và khuynh hướng cơ bản của sự ngu dốt (si tùy miên) lại xuất hiện trong Bài giảng về sáu sáu, Kinh Sáu Sáu (Chachakka MN 148,). Đoạn văn liên quan mô tả tình trạng khó khăn sau:9

Bị xúc động bởi một cảm thọ trung tính, nếu người ta không hiểu nó là sự nảy sinh, biến mất, hài lòng, thiệt thòitrốn tránh đối với cảm thọ đó, thì xu hướng cơ bản là sự thiếu hiểu biết làm nền tảng cho nó.***

Ngược lại, khi một người hiểu được những chiều kích này của cảm thọ trung tính, khuynh hướng cơ bản vô minh sẽ không được kích hoạt. Do đó, biết được sự nảy sinh và biến mất của cảm thọ trung tính (cũng như sự hài lòngbất lợi của chúng) cho phép nhận ra sự thoát khỏi cảm thọ trung tính và khuynh hướng cơ bản của chúng là vô minh.

Vô minh là điểm khởi đầu cho sự sinh khởi phụ thuộc (duyên khởi) của Khổ. Điều này cho thấy cần đầu tư vào bất kỳ thực hành nào chống lại xu hướng cơ bản của vô minh, vì nó luôn có tiềm năng hiện hành mạnh mẽ. Theo đó, không thể bỏ qua bất cứ loại cảm thọ nào. Thực ra, cảm thọ trung tính hóa ra đáng được thiền định chú ý như một mảnh đất màu mỡ để tu luyện tuệ giác giải thoát.

 

Viết tắt:

MN: Majjhima-nikāya, Kinh Trung bộ

Ps: Papañcasūdanī

SN: Saṃyutta-nikāya, Kinh Tương Ưng bộ

Chú thích:

1 MN I 397: na kho, bhante udāyi, tisso vedanā vuttā bhagavatā; dve vedanā vuttā bhagavatā: sukhā vedanā, dukkhā vedanā. Yāyaṃ, bhante, adukkhamasukhā vedanā santasmiṃ esā paṇīte sukhe vuttā bhagavatā ti.

2 MN I 397: santaṃ yeva ca pana pariyāyaṃ udāyī pañcakaṅgassa thapatissa nābbhanumodi.

3 MN I 397: santaṃ yeva kho, ānanda, pariyāyaṃ pañcakaṅgo thapati udāyissa nābbhanumodi.

4 Ps III 114: kāyikacetasikavasena dve veditabbā.

5 T II 124a: 云何 說 二 受? 說 身受, 心 受; 是 名 二 受. Vân hà thuyết nhị ái? Thuyết thân ái, tâm ái; thị danh nhị ái.

6 SN IV 231: katamā ca, buddhave, dve vedanā? Kāyikā ca cetasikā ca; imā vuccanti, bthershave, dve vedanā.

7 MN I 475: idhekaccassa evarūpaṃ adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyato akusalā dhammā abhivaḍḍhanti kusalā dhammā parihāyanti, idha panekaccassa evarūpaṃ adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyato akusalā dhammā parihāyanti kusalā dhammā abhivaḍḍhanti.

8 MN I 303: sukhā kho, āvuso visākha, vedanā ṭhitisukhā vipariṇāmadukkhā; dukkhā vedanā ṭhitidukkhā vipariṇāmasukhā; adukkhamasukhā vedanā ñāṇasukhā aññāṇadukkhā ti.

9 MN III 285: adukkhamasukhāya vedanāya phuṭṭho samāno tassā vedanāya samudayañ ca atthaṅgamañ ca assādañ ca ādīnavañ ca nissaraṇañ ca yathābhūtaṃ nappajānāti. tassa avijjānusayo anuseti.

 

Ghi chú của người dịch

* Trích Kinh Nhiều cảm Thọ, theo bản dịch của Cố Hòa Thượng Thích Minh Châu:

...

Này Ananda, dầu cho pháp môn của Udayi là đúng, nhưng thợ mộc Pancakanga không chấp nhận.

Dầu cho pháp môn của người thợ mộc Pancakanga là đúng, nhưng Udayi không chấp nhận.

Này Ananda, hai thọ được Ta nói đến tùy theo một pháp môn; ba thọ được Ta nói đến tùy theo một pháp môn ...

Như vậy, này Ananda, pháp được Ta thuyết giảng tùy theo pháp môn.

 

** Trích Tiểu Kinh Phương Quảng, theo bản dịch của cố Hòa Thượng Thích Minh Châu:

...

-- Thưa Ni sư, có bao nhiêu thọ?

-- Hiền giả Visakha, có ba thọ này, lạc thọ, khổ thọ, bất khổ bất lạc thọ.

-- Thưa Ni sư, thế nào là lạc thọ, thế nào là khổ thọ, thế nào là bất khổ bất lạc thọ?

-- Hiền giả Visakha, cái gì được cảm thọ bởi thân hay tâm, một cách khoái lạc, khoái cảm, như vậy là lạc thọ. Hiền giả Visakha, cái gì được cảm thọ bởi thân hay tâm, một cách đau khổ, không khoái cảm, như vậy là khổ thọ. Hiền giả Visakha, cái gì được cảm thọ bởi thân hay tâm không khoái cảm, cũng không đau khổ như vậy là bất khổ bất lạc thọ.

-- Thưa Ni sư, đối với lạc thọ, cái gì lạc, cái gì khổ? Đối với khổ thọ, cái gì khổ, cái gì lạc? Đối với bất khổ bất lạc thọ, cái gì lạc, cái gì khổ?

-- Hiền giả Visakha, đối với lạc thọ, cái gì trú là lạc, cái gì biến hoại là khổ. Đối với khổ thọ, cái gì trú là khổ, cái gì biến hoại là lạc. Đối với bất khổ bất lạc thọ, có trí là lạc, vô trí là khổ.

*** Trích Kinh Sáu Sáu do Cố Hòa Thượng Thích Minh Châu dịch:

...

Này các Tỷ-kheo, do duyên mắt và do duyên các sắc, khởi lên nhãn thức. Sự gặp gỡ của ba (pháp này) là xúc. Do duyên xúc, khởi lên lạc thọ, khổ thọ hay bất khổ bất lạc thọ. Vị ấy do cảm xúc lạc thọ, mà hoan hỷ, tán thán, trú ở ái trước. Tham tùy miên của vị ấy tùy tăng. Vị ấy do cảm xúc khổ thọ, mà sầu muộn, than van, than khóc, đập ngực, rơi vào bất tỉnh. Sân tùy miên của vị ấy tùy tăng. Vị ấy do cảm xúc bất khổ bất lạc thọ, mà không như thật biết sự tập khởi, sự đoạn diệt, vị ngọt, sự nguy hiểm và sự xuất ly khỏi cảm thọ ấy, vô minh tùy miên của vị ấy tùy tăng. Này các Tỷ-kheo, vị ấy chính do không đoạn tận tham tùy miên đối với lạc thọ, do không tẩy trừ sân tùy miên đối với khổ thọ, do không nhổ lên vô minh tùy miên đối với bất khổ bất lạc thọ, không đoạn tận vô minh, không làm cho minh khởi lên, có thể ngay trong hiện tại là người chấm dứt đau khổ, sự kiện như vậy không xảy ra.

 

 

                                                               

Gủi hàng từ MỸ về VIỆT NAM
Gủi hàng từ MỸ về VIỆT NAM
Tạo bài viết
07/09/2022(Xem: 2834)
19/07/2022(Xem: 2386)
19/06/2022(Xem: 8089)
Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ IX sẽ diễn ra trong hai ngày 28-29/11 năm nay ở Hà Nội và dự kiến sẽ bàn cả về tài sản của tăng ni.
Hàng năm tại nước Mỹ, hàng chục triệu con gà tây bị giết nhân ngày lễ Tạ ơn. Lama Zopa Rinpoche đã đưa ra lời khuyên trong một buổi thuyết giảng năm 2018 để giúp ích cho những con gà tây bị giết và cách chúng ta nên khởi tâm như thế nào trong những kỳ nghỉ lễ.
Sau khi bị chỉ trích vì dự lễ cải đạo tập thể từ Ấn giáo sang Phật giáo, Bộ Trưởng Gautam từ chức và nói: "Hôm nay tôi đã được giải thoát khỏi nhiều gông cùm và hôm nay tôi đã được sinh ra một lần nữa." Nhật Báo India Today đăng một video tiếng Anh hôm 7/10/2022 nhan đề "Bộ trưởng AAP Rajendra Gautam tham gia sự kiện cải đạo hàng loạt sang Phật Giáo, thề không cầu nguyện các vị thần Ấn Độ Giáo."