Bài Thứ Tư

20/11/201012:00 SA(Xem: 7360)
Bài Thứ Tư

DUY THC HC YU LUN
Hòa Thượng Thích Từ Thông
Huỳnh Mai Tịnh Thất - Sàigòn 1992 - Phật Lịch 2536

 Bài Thứ Tư

Hỏi: Thức năng biến thứ ba gồm có những gì?

Bài Tụng Duy Thức Đáp:

Thức Năng Biến Thứ Ba
Có Sáu Thứ Sai Biệt
Tiếp Nhận Tốt Tiền Cảnh
Thiện, Bất Thiện Câu Phi

Những Tâm Sở Biến Hành
Biệt Cảnh, Thiện, Phiền Não
Tùy Phiền Não, Bất Định
Cả Ba Thọ Tương Ưng

Giải Thích Thuật Ngữ:

Sáu thức sai biệt:

1. Nhãn thức: Sự tiếp nhận phân biệt sắc cảnh của mắt

2. Nhĩ thức: Sự tiếp nhận phân biệt thanh cảnh của tai

3. Tỷ thức: Sự tiếp nhận phân biệt hương cảnh của mũi

4. Thiệt thức: Sự tiếp nhận phân biệt vị cảnh của lưỡi

5. Thân thức: Sự tiếp nhận phân biệt xúc cảnh của thân

6. Ý thức: Sự tiếp nhận phân biệt pháp cảnh của ý

Câu phi: Phi cả hai: Phi thiện, Phi ác. Vô ký. Câu phi là tánh vô ký.

Tâm sở: Tâm sở hữu pháp: Pháp sở hữu của Tâm vương.

Ba thọ: Lạc thọ, Khổ thọ, Xả thọ (Xem lại bài thứ hai).

Yếu luận

Năng biến thứ ba gồm sáu thức, gọi bằng một tên chung: Tiền lục thức.

Thức nương cănphát khởi, gá cảnh sinh phân biệt; vì vậy, căn, cảnh, thức không có lúc rời nhau.

Nhãn căn sinh nhãn thức phân biệt sắc cảnh.

Nhĩ căn sinh nhĩ thức phân biệt thanh cảnh.

Tỷ căn sinh tỷ thức phân biệt hương cảnh.

Thiệt căn sinh thiệt thức phân biệt vị cảnh.

Thân căn sinh thân thức phân biệt xúc cảnh.

Ý căn sinh ý thức phân biệt pháp cảnh.

Thức đứng trung gian giữa Căn và Cảnh. Sự liên hoàn giữa căn, cảnh, thức chi phối bao quát hết mọi vấn đề trong vũ trụ nhân sinh.

Các nhà Phật học thông thường, người ta gọi sự liên hoản của tam đầu chế này là: căn, trần, thức. Ở đây, bỉ nhân tôi không nói theo ngôn từ mà nhiều người trước đã dùng, nhằm lưu ý cho ngưởi học Phật: Rằng hiện tượng sum la trước mắt không hề có chất nhiễm ô, càng không hề làm đau khổ hay là nguyên nhân đau khổ cho ai. Qua cái thấy của nguời nhiễm nặng "vi rút" Đại thừa; sự liên hoàn đó phải được nói: căn, cảnh, thức.

Đi sâu vào Duy thức học, để minh chứng tính duyên sinh, vô ngã, cănthức còn nhiều lắm vấn đề phải... biết.

Y, phát, thuộc, trợ, như.

Đó cũng là những yếu tố cấu tạo, duyên sinh ra thức.

"Nhãn thức cửu duyên sinh
Nhĩ thức duy tùng bát
Tỷ, thiệt, thân tam thất
Hậu tam, ngũ tam tứ".

Nhãn thức sinh cần chín điều kiện, thiếu một, nhãn thức không sinh khởi được. Đó là:

Không, minh, căn, cảnh, tác ý, phân biệt, nhiễm tịnh, căn bản, chủng tử.

Nhĩ thức cần tám. Bỏ món minh.

Tỷ, thiệt, thân, ba thức này cần bảy. Bỏ khôngminh.

Ý thức cần năm. Bỏ không, minh, phân biệt, nhiễm tịnh.

Mạt na cần ba. Bỏ không, minh, căn, cảnh, phân biệt, nhiễm tịnh.

A lại da cần bốn. Bỏ không, minh, căn, nhiễm tịnh, căn bản.

Tiền lục thức (năng biến thứ ba) đủ cả ba tánh: thiện, ác và vô ký, tương ứng hết năm mươi mốt tâm sở.

Tâm sở có sáu loại, gồm năm mươi mốt món:

- Biến hành : 5

- Biệt cảnh : 5

- Thiện : 11

- Phiền não căn bản : 6

- Tùy phiền não : 20

- Bất định : 4

Tóm lại, ngã tướng là pháp đối tượng sở biến. Bát thức tâm vương (ba món năng biến) là chủ thể năng biến.

Bát thức tâm vương tự ?biến" ra ngã tướng, tự đặt niềm tin, tự tôn thờ, thậm chí lạy lục, khấn khứa van xin, nguyện cầu với "ông" ngã tướng do trí tưởng tượng tạo ra không dựa vào chân lý.

Nghiên cứu ba món năng biến, thấy rõ sự tương quan tác động của tâm vương, tâm sở hữu pháp, sắc pháp, tâm bất tương ưng hànhvô vi pháp. Người ta đủ sức kết luận:

"Nhất thiết pháp vô ngã"
"Hiện tượng vạn pháp duyên sinh tồn tại khách quan".

Tạo bài viết
07/11/2010(Xem: 132672)
16/11/2010(Xem: 30163)
30/10/2010(Xem: 46014)
Trong vài tuần qua, người dân Hoa Kỳ được biết đến một bản văn mang tính kiến nghị có tên là "Tuyên bố Great Barrington" phản đối chính sách phong tỏa xã hội (lockdowns strategy) để ngăn chặn đại dịch và ủng hộ chiến lược tự do lây nhiễm SARS-CoV-2 (Covid-19) ở những người trẻ, khỏe mạnh, nhằm đạt được miễn dịch cộng đồng. Bản kiến nghị này được đặt theo tên một thị trấn của bang Massachusetts, Hoa Kỳ và được hai quan chức cấp cao Tòa Bạch Ốc phát biểu trong một cuộc họp báo
Vào sáng ngày 22 Oct vừa qua, phái đoàn của Hội từ thiện Trái Tim Bồ Đề Đạo Tràng lại tiếp tục lên đường cứu trợ cho 3 ngôi làng nghèo Thừa Thiên Huế, đó là Làng Phò Ninh, Làng Cổ Bi và Làng Hiền Sỹ. Đây là 3 ngôi làng thời gian qua bị nước lũ vây hãm không có đoàn nào vô làng cứu trợ được, may mắn là khi đoàn Từ thiện Trái tim BDDT có mặt thì nước lũ đã rút đi nhiều nên xe chở hàng cứu trợ đã có thể vào tận nơi để phát quà cho dân.
Sáng hôm qua, (ngày 21 tháng 10) phái đoàn của Hội từ thiện Trái Tim Bồ Đề Đạo Tràng đã có mặt cứu trợ cho 2 xã Phú Lễ, xã Quảng Phú, Huyện Quảng Điền Tp Huế, đoàn đã phát tổng cộng là 300 phần quà tại nhà văn hóa cạnh chùa Quang Bảo- Phù Lễ. Chuyến cứu trợ lần này được sự nhiệt tâm giúp đỡ về mặt tổ chức cũng như vận chuyển hàng hóa của chư Phật tử chùa Quang Bảo & các thành viên trong Hội từ thiện nên đã diễn ra tốt đẹp và thành tựu viên mãn.