Kinh Thanh Lọc Tâm Ý

13/06/20143:31 CH(Xem: 2217)
Kinh Thanh Lọc Tâm Ý
KINH PHÁP CÚ HÁN TẠNG
Thích Nhất Hạnh Việt dịch
Thể kệ: Nguyên Định (chữ đậm)

Kinh Thanh Lọc Tâm Ý
Dịch từ kinh Pháp Cú trong Hán Tạng  
Phẩm thứ 26


Phẩm Trần Cấu
 (Kinh Thanh Lọc Tâm Ý).

Phẩm này có 19 bài kệ. Trần cấu ở đây là ô nhiễm, là cấu uế (mala).

Bài kệ thứ 2 dạy ta phải thắp ngọn đèn tâm lên, nghĩa là phải học sống với chánh niệm để từ từ làm hiển lộ tuệ giác, và diệt trừ được mọi ô nhiễm của tâm ý. Cụm từ ‘‘nhiễm ý định’’ trong bài kệ này có nghĩa là thắp lên ngọn đuốc của tâm ý. Chữ định 定 ở đây phải hiểu là định quang 定光 hay 錠光 những từ đã từng được sử dụng để dịch từ dipamkara. Dipamkara có nghĩa là đèn hay đuốc. Quý vị hãy thắp đuốc lên mà đi, đó là một lời nói rất nổi tiếng của Bụt. Dipamkara cũng có nghĩa là hải đảo (của tự thân). Bản Pháp cú Pali đã được hiểu theo nghĩa này.

Lười biếng, sắc dục, xan tham, si mê, bạo động, phạm giới… đều là những gì tạo ra ô nhiễm, đó là những ngọn lửa đốt cháy rất kinh khiếp. Bài kệ thứ 17 dạy: không có lửa nào nóng bằng lửa dâm, không có lửa nào cháy nhanh bằng lửa giận, không có lưới nào sít sao bằng lưới si, và không có dòng sông nào chảy xiết bằng dòng sông ái.

Hai bài kệ 18 và 19 dạy các vị xuất gia phải nỗ lực tiến tu, đừng đi tìm những lạc thú bên ngoài. Phải thực tập hết lòng để đạt được cái thấy vô ngã.

 

Bài kệ 1

Sinh vô thiện hành

Tử đọa ác đạo

Trú tật vô gián

Đáo vô tư dụng


Còn sống đây mà không chịu làm điều lành thì sau khi chết sẽ rơi vào những nẻo ác. 
Rơi vào một cách nhanh chóng, không có thời gian để có thể tạm dừng lại. 
Và khi đã rơi vào rồi thì cũng chẳng có hành trang nào mang theo được để giúp cho mình bớt khổ.

Sống không hành thiện

Chết rơi nẻo ác

Rơi nhanh không dừng

Không gì giúp được.

 

 

Bài kệ 2

Đương cầu trí tuệ

Dĩ nhiên ý định

Khứ cấu vật ô

Khả ly khổ hình


Phải phát tâm tìm cầu tuệ giác
phải thắp sáng ngọn đuốc của tâm ý, 
phải trừ khử cấu uế, đừng bị ô nhiễm, như vậy thì có thể buông bỏ được những đau khổ của hình hài.

Phát tâm cầu tuệ

Thắp sáng ngọn đuốc

Trừ khử cấu uế

Đừng bị ô nhiễm

Hình hài bớt khổ.

 

 

Bài kệ 3

Tuệ nhân dĩ tiệm

An  từ sảo tiến

Tẩy trừ tâm cấu

Như công luyện kim


Người có trí tuệ biết từ từ đi tới một cách an lành
diệt trừ được những cấu uế trong tâm, như người thợ luyện kim (lọc ra ngoài những chất dơ trong quặng).

Người trí từ từ

Đi tới an lành

Diệt trừ cấu uế

Như thợ luyện kim.

 

 

Bài kệ 4

Ác sinh ư tâm

Hoàn tự hoại hình

Như thiết sinh cấu

Phản thực kỳ thân


Những ác hành đều phát sinh từ cái tâm, và trở lại hủy hoại cái hình, như chất rỉ của thép từ thép sinh ra trở lại ăn hư cả thỏi thép.

Ác do tâm sinh

Trở lại hại mình

Như chầt rỉ thép

Từ thép mà ra.

 

 

Bài kệ 5

Bất tụng vi ngôn cấu

Bất cẩn vi gia cấu

Bất nghiêm vi sắc cấu

Phóng dật vi sự cấu


Không siêng năng tụng đọc và học hỏi kinh điển thì sẽ đi tới sự cấu uế của cách nói năng cũng như không siêng năng dọn dẹp nhà cửa thì sẽ đi tới sự cấu uế của nhà cửa. 
Sắc dục đưa tới sự cấu uế của cách hành xử không đoan nghiêm
Biếng lười đưa tới cái cấu uế của sự tan tành cơ nghiệp.

Không tụng học kinh

Nói năng bừa bãi

Như kẻ lười biếng

Dọn dẹp nhà cửa

Sắc dục đưa tới

Hành xử khiếm nhã

Buông lung làm cho

Tan tành cơ nghiệp.

 

 

 

Bài kệ 6

Xan vi huệ thí cấu

Bất thiện vi hành cấu

Kim thế diệc hậu thế

Ác pháp vi thường cấu


Cái xan tham đem lại sự cấu uế cho ân huệrộng lượng
Cái bất thiện đem lại sự cấu uế cho hành vi
Đời này cũng như đời sau, cái ác nào cũng luôn luôn đem tới sự cấu uế.

Xan tham ngăn cản

Bố thí rộng lượng

Bất thiện làm sai

Nay cũng như sau

Ác đem cấu uế.

 

 

Bài kệ 7

Cấu trung chi cấu

Mạc thậm ư si

Học đương xả ác

Tỳ kheo vô cấu


Cái cấu uế nhất trong các cấu uế không có gì bằng sự si mê
Vị tỳ khưu phải thực tập buông bỏ những tâm hành bất thiện để đạt tới vô cấu.


Trong các cấu uế

Si mê xấu nhất;

Tỳ kheo buông bỏ

Tâm hành bất thiện

Đạt tới vô cấu.

 

 

Bài kệ 8

   Cầu sinh vô sỉ

   Như điều trường uế

   Cường nhan nại nhục

   Danh viết uế sinh


Người sống cẩu thả, khinh suất, không có liêm sỉ thì cũng như một con quạ mỏ dài, mổ ăn tạp nhạp, đó thật là một nếp sống cấu uế.

Cầu thả khinh suất

Không có liêm sỉ

Như quạ mỏ dài

Mổ ăn tạp nhạp

Nếp sống cấu uế.

 

 

Bài kệ 9

Liêm sỉ tuy khổ

Nghĩa thủ thanh bạch

Tị nhục bất vọng

Danh viết khiết sinh

 

Kẻ có liêm sỉ tuy sống thanh bần nhưng nghĩa khí thanh bạch, không bao giờ chịu nhục, không bao giờ dối trá, đó gọi là một nếp sống tinh khiết

Kẻ có liêm sỉ

Tuy sống thanh bần

Nhưng nghĩa khí thanh

Không chịu nhục nhã

Gian lận dối trá

Nếp sống tinh khiết.

 

 

 

Bài kệ 10

   Ngu nhân háo sát

Ngôn vô thành thật

Bất dữ nhi thủ

Háo phạm nhân phụ


Kẻ ngu hiếu sát, lời nói không thật, không cho mà lấy, xâm phạm vào vợ con của kẻ khác. 

Kẻ ngu thích giết

Lời nói không thật

Không cho mà lấy

Gian dâm vợ người.

 

 

 

Bài kệ 11

   Sính tâm phạm giới

   Mê hoặc ư tửu

nhân thế thế

Tự quật thân bổn


Mặc ý phạm giới, cứ mãi say sưa, những kẻ ấy đời đời kiếp kiếp tự đào gốc bản thân mình.

Mặc ý phạm giới

Cứ mãi say sưa

Đời đời kiếp kiếp

Tự đào gốc mình.

 

 

 

Bài kệ 12

   Nhân như giác thị

   Bất đương niệm ác

   Ngu cận phi pháp

   Cửu tự thiêu một


Thấy được như thế người ta sẽ không còn dám nghĩ tới việc làm ác, 
cũng không muốn gần gũi những kẻ ngu phu mà làm điều phi pháp để tự mình đốt cháy mình một cách lâu dài.

Như thế không ai

Dám nghĩ làm ác

Không gần kẻ ngu

Làm điều phi pháp

Tự mình đốt chày.

 

 

 

Bài kệ 13

   Nhược tín bố thí

   Dục dương danh dự

   Hội nhân hư sức

   Phi nhập tịnh định


Có người bố thíniềm tin, có người bố thí vì muốn được tiếng khen. 
Nếu mình còn ham tham dự vào những cái phù phiếm trang sức bên ngoài của thiên hạ thì mình vẫn chưa có cơ hội đi vào những cõi thiền định thanh tịnh.

Bố thí vì tin

Hoặc vì tiếng khen

Theo phù phiếm đó

Khó vào thiền định.

 

 

Bài kệ 14

   Nhất thiết đoạn dục

   Tiệt ý căn nguyên

Trú dạ thủ nhất

Tất nhập định ý


Phải đoạn trừ mọi dục, phải cắt đứt gốc nguồn của dục nơi tâm ý, đêm ngày một lòng, thì mới đi vào được thiền định an tĩnh.

Đoạn trừ mọi dục

Cắt gốc nguồn dục

Đêm ngày một lòng

Thiền định an tĩnh.

 

Bài kệ 15

   Trước cấu vi trần

   Tùng nhiễm trần lậu

   Bất nhiễm bất hành

   Tịnh nhi ly ngu

 

Dục là đối tượng của tâm, vướng mắc vào dục là bị nhiễm ô bởi trần lậu. 
Người hành giả không để bị nhiễm ô, không đi theo dục, biết tịnh hóa tâm mình và lìa xa vô minh trần lậu.

Dục đối tượng tâm

Vướng vào bị nhiễm

Không chạy theo dục

Tịnh hóa tâm mình

Lìa xa vô minh.

 

 

Bài kệ 16

   Kiến bỉ tự xâm

   Thường nội tự tỉnh

   Hành lậu tự khi

   Lậu tận vô cấu


Thấy kẻ kia sa đọa thì mình phải thường nội tỉnh: 
còn đi vào trần lậu thì còn bị lừa gạt dối trá. Hết trần lậu thì mới thành vô cấu.

Thấy kẻ sa đọa

Mình phải tự hỏi

Liệu bị lừa dối

Không dính, hết nhiễm.

 

 

 

 

Bài kệ 17

   Hỏa mạc nhiệt ư dâm

   Tiệp mạc tật ư nộ

   Võng mạc mật ư si

   Ái lưu sử hồ hà


Không có lửa nào nóng bằng lửa dâm. 
Không có gì cháy nhanh hơn lửa nộ.
Không có lưới nào sít sao bằng lưới si.
Không có dòng sông nào chảy cuồn cuộn bằng dòng sông ái.

Lửa dâm nóng nhất

Lửa giận nhanh nhất

Lưới si sít nhất

Sông ái cuồn nhất.

 

 

 

Bài kệ 18

   Hư không vô triệt tích

   Sa môn vô ngoại ý

   Chúng nhân tận lạc ác

   Duy Phật tịnh vô uế


Nếu hư không không có dấu tích thì vị sa môn cũng không hề có ý tìm cầu bên ngoài. 
Phần lớn người đời đều đi theo những gì trói buộc gây chướng ngại (triền sử) mà lại ưa thích làm như thế. 
Chỉ có đạo Bụt mới chủ trương phải thanh lọc thân tâm, đừng cho cấu uế xâm nhập

Hư không không dấu

Sa môn không hề

Tìm cầu bên ngoài;

Người đời thích trói

Chỉ Bụt chủ trương

Thanh lọc thân tâm

Không cho ô nhiễm.

 

 

 

Bài kệ 19

   Hư không vô triệt tích

   Sa môn vô ngoại ý

   Thế gian giai vô thường

   Phật vô ngã sở hữu


Nếu hư không không để lại dấu vết thì vị sa môn cũng không hề có ý tìm cầu bên ngoài. 
Phần lớn người đời đều chạy theo những cái vô thường
Chỉ có Bụt mới nói rằng không có cái ta, cũng không có cái của ta.

 

Hư không không vết

Sa môn không hề

Tìm cầu bên ngoài;

Người đời thích có

Chỉ Bụt chủ trương

Không có cái ta

Không có của ta.

 






Tạo bài viết
25/04/2010(Xem: 114118)
“… sự dối trá đã phổ biến tới mức nhiều người không còn nhận ra là mình đang nói dối, thậm chí một cách vô thức, người ta còn vô tình cổ xúy cho sự giả dối. Nói năng giả dối thì được khen là khéo léo”…
Xin giới thiệu video ngày lễ Vu Lan (ngày 2.9.2018) tại thiền viện Đạo Viên, đây là thiền viện duy nhất tại Canada thuộc hệ phái Thiền Trúc Lâm của HT. Thích Thanh Từ, hoạt động đã trên 10 năm.