2. Phân Tích Bát Thánh Đạo

09/01/20172:36 SA(Xem: 10445)
2. Phân Tích Bát Thánh Đạo

VIỆN  NGHIÊN CỨU PHẬT HỌC VIỆT NAM
HỢP  TUYỂN LỜI   PHẬT   DẠY
TỪ  KINH TẠNG  PALI 

In The Buddha’s Words
An Anthology of Discourses from the Pali Canon

By
BHIKKHU  BODHI
Wisdom Publications – 2005
Việt dịch : Nguyên Nhật Trần Như Mai
NHÀ XUẤT BẢN HỒNG  ĐỨC 2015

 

VII

CON ĐƯỜNG GIẢI THOÁT
 

2. PHÂN TÍCH BÁT THÁNH  ĐẠO

           Này các Tỷ-kheo, ta sẽ giảng Bát Thánh Đạo, và sẽ phân tích cho các ông hiểu. Hãy lắng nghe, ta sẽ nói.”

          -  Thưa vâng, bạch Thế Tôn,

           Các Tỷ-kheo vâng đáp . Thế Tôn giảng như sau :

          -  Này các Tỷ-kheo, và thế nào là Bát Thánh Đạo ? Đó là Chánh tri kiến, Chánh tư duy, Chánh ngữ, Chánh nghiệp, Chánh mạng, Chánh tinh tấn, Chánh niệmChánh định.

          Này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh tri kiếnTri kiến về khổ, tri kiến về nguồn gốc của khổ, tri kiến về diệt khổ, tri kiến về con đường đưa đến diệt khổ : đó là Chánh tri kiến.

           Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh tư duy ? Tư duy về xuất ly, tư duy về vô sân, tư duy về vô hại: đó là Chánh tư duy.

           Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh ngữTừ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời  đôc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm: đây gọi là Chánh ngữ.

“        Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh nghiệp ? Từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà dâm: đó là Chánh nghiệp.

          - Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh mạng ? Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị thánh đệ tử từ bỏ lối sống bất chính, sinh sống bằng nghề nghiệp lương thiện: đây gọi là Chánh mạng.

           Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh tinh tấn ? Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị đệ tử khởi lên ước muốn các bất thiện pháp chưa sinh sẽ không sinh khởi; vị ấy nỗ lực, vận dụng năng lượng, chuyên tâm áp dụngcố gắng không ngừng. Vị ấy khởi sinh ước muốn đoạn trừ những bất thiện pháp đã sinh khởi…Vị ấy khởi sinh ước muốn những thiện pháp chưa sinh  sẽ được sinh khởi…Vị ấy khởi lên ước muốn các thiện pháp đã sinh khởi sẽ được tiếp tục duy trì, để chúng không suy tàn, luôn tăng trưởng, mở rộng và phát triển viên mãn, vị ấy nỗ lực, vận dụng năng lượng, chuyên tâm áp dụngcố gắng không ngừng. Đây gọi là Chánh tinh tấn.

           Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh niệm? Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị đệ tử sống quán thân trên thân, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, loại bỏ tham  ưu  đối với cuộc đời. Vị ấy quán cảm thọ trên các cảm thọ, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, loại bỏ tham ưu đối với cuộc đời. Vị ấy quán tâm trên tâm, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, loại bỏ tham ưu đối với cuộc đời. Vị ấy quán pháp trên các pháp, nhiệt tâm, tỉnh giác, chánh niệm, loại bỏ tham ưu đối với cuộc đời. Đây gọi là Chánh niệm.

          Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Chánh định ? Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị đệ tử xa lìa các dục lạc, xa lìa các pháp bất thiện , chứng và trú Sơ thiền, một trạng thái hỷ lạc phát sinh do ly dục,  vẫn còn tầm và tứ . Bằng cách lắng dịu tầm và tứ, vị ấy chứng và trú Nhị thiền,  nội tĩnh nhất tâm, một trạng thái hỷ lạc phát sinh do dịnh, không còn tầm và tứ. Với sự tàn lụi của hỷ, vị ấy an trú vào xả, chánh niệm tỉnh giác, vị ấy cảm nhận lạc thọ trong thân; vị ấy chứng và trú Tam thiền,  mà các bậc thánh đã gọi là ‘ xả niệm lạc trú ’. Với sự xả bỏ lạc và khổ, và diệt trừ hỷ và ưu phiền trước đó, vị ấy chứng và trú Tứ thiền, không khổ không lạc, xả niệm thanh tịnh. Đây gọi là Chánh định.

 

                    ( Tương Ưng BK 5- phẩm Vô Minh ,8.VIII. Phân Tích; tr 19-22)

 

Gủi hàng từ MỸ về VIỆT NAM
Gủi hàng từ MỸ về VIỆT NAM
Tạo bài viết
11/11/2010(Xem: 190269)
01/04/2012(Xem: 35930)
08/11/2018(Xem: 14488)
08/02/2015(Xem: 53613)
“Tôi rất vui vì rất nhiều người trẻ đã ý thức được sự nguy hiểm của truyền thông không tốt đang nhắm vào Phật giáo. Họ không bỏ chùa chỉ vì vài thông tin chống phá”, thầy Thích Ngộ Trí Dũng, một tu sĩ trẻ đang làm nghiên cứu sinh tiến sĩ của Học viện Phật giáo VN tại TP.HCM bày tỏ. Bằng chứng là, các khóa tu cho Phật tử lớn tuổi hay dành riêng cho Phật tử trẻ vẫn luôn thu hút và đông người tham gia.
Thời Phật giáo xuống đường vào những năm 1960, anh Cao Huy Thuần là một nhà làm báo mà tôi chỉ là một đoàn sinh GĐPT đi phát báo. Thuở ấy, tờ LẬP TRƯỜNG như một tiếng kèn xông xáo trong mặt trận văn chương và xã hội của khuynh hướng Phật giáo dấn thân, tôi mê nhất là mục Chén Thuốc Đắng của Ba Cao do chính anh Thuần phụ trách. Đó là mục chính luận sắc bén nhất của tờ báo dưới hình thức phiếm luận hoạt kê. Rồi thời gian qua đi, anh Thuần sang Pháp và ở luôn bên đó. Đạo pháp và thế sự thăng trầm..
Nguồn tin của Báo Giác Ngộ từ quý Thầy tại Phật đường Khuông Việt và gia đình cho biết Giáo sư Cao Huy Thuần, một trí thức, Phật tử thuần thành, vừa trút hơi thở cuối cùng xả bỏ huyễn thân vào lúc 23 giờ 26 phút ngày 7-7-2024 (nhằm mùng 2-6-Giáp Thìn), tại Pháp.